Marina e Korpusit të Gardës Revolucionare Islamike të Iranit ka lëshuar një paralajmërim të ri për lundrimin në Gjirin Persik dhe në afërsi të Ngushticës së Hormuzit, duke thënë se të gjitha anijet duhet të tregojnë kujdes ndaj “lëvizjeve të dyshimta”. Njoftimi vjen në një moment kur tensionet në rajon kanë mbetur të larta dhe kur veprimet në ujërat strategjike vazhdojnë të tërheqin vëmendjen ndërkombëtare.
Sipas deklaratës, Garda Revolucionare pretendon se kishte në shënjestër tre anije cisternash nafte që po lëviznin nëpër rrugë të paautorizuara në Ngushticën e Hormuzit. Paralajmërimi thekson se ky veprim lidhej me trajektore që, sipas autoriteteve iraniane, nuk ishin aprovuar. Në të njëjtën kohë, Irani tha gjithashtu se kishte në shënjestër edhe tre anije të tjera amerikane në zona të tjera, duke i përmendur këto si pjesë të një përpjekjeje më të gjerë për të kontrolluar lëvizjet detare.
Për këto pretendime, nuk pati konfirmim të menjëhershëm nga SHBA-ja. Ndërsa Irani publikoi paralajmërime për anijet dhe pretendime për shënjestrim, reagimi amerikan nuk u dha menjëherë në këtë formë. Megjithatë, gjatë ditës, Komanda Qendrore e SHBA-së bëri të ditur që forcat e saj kishin goditur tre cisterna iraniane me naftë.
Tensionet rriten në Ngushticën e Hormuzit
Sipas njoftimit të Komandës Qendrore të SHBA-së, goditja kishte përfshirë një cisternë që ndodhej në brigjet e ishullit Kharg, pranë qendrës kryesore të eksportit të naftës së Iranit. Kjo zonë konsiderohet e rëndësishme për dërgesat energjetike të Teheranit, dhe fakti që incidenti i pretenduar përfshinte afërsisht atë rajon rrit peshën e zhvillimeve të raportuara. Në këtë mënyrë, edhe përballja mes dy palëve në nivel detar duket se po zhvillohet në zona ku qarkullimi i mallrave dhe i naftës ka ndikim të drejtpërdrejtë në zinxhirët ndërkombëtarë.
Një pjesë tjetër e kontekstit lidhet me mënyrën si Irani e transportonte naftën para se të nisnin kufizimet dhe ndërprerjet. Irani eksportonte 90% të naftës së tij të papërpunuar nëpërmjet Kharg përpara se të fillonte lufta në fund të shkurtit. Por flukset janë ndërprerë që kur kufizimet në eksportet iraniane të naftës filluan në mesin e prillit. Kjo ka bërë që portet dhe rrugët detare të kthehen sërish në qendër të tensioneve, teksa çdo lëvizje anijesh lidhet me kapacitete reale për dërgimin e energjisë.
SHBA-të kanë vendosur bllokadë në portet iraniane pasi Teherani, sipas tyre, kishte mbyllur në mënyrë efektive Ngushticën e Hormuzit. Ngushtica e Hormuzit është një rrugë ujore kyçe për tregtinë globale të naftës, ku llogaritet se kalonte 20% e furnizimit botëror me naftë përpara se të fillonte konflikti. Për shkak të rëndësisë së saj strategjike, çdo deklaratë apo veprim ushtarak në afërsi të saj ndikon menjëherë në shqetësimet e sigurisë dhe në parashikimet për tregun energjetik.
Në këtë kuadër, paralajmërimet e Gardës Revolucionare vijnë krahas pretendimeve për shënjestrim të cisternave dhe anijeve të tjera në rajon. Ndërkohë, deklarimet amerikane për goditje të cisternave iraniane e thellojnë më tej situatën, duke e vendosur çështjen e lundrimit dhe të kontrollit detar në fokus të tensioneve midis dy palëve. Pa konfirmime të menjëhershme në të njëjtën kohë për të gjitha pretendimet, zhvillimet mbeten të vëzhgueshme, veçanërisht kur përmenden zona të ndjeshme për eksportin e naftës dhe për kalimin e furnizimeve ndërkombëtare.
Botuar fillimisht në Telegrafi