Irani ka nisur sulme me raketa dhe dronë kundër disa vendeve të Gjirit mëngjesin e së dielës, duke e paraqitur këtë si hakmarrje ndaj sulmeve të reja të Shteteve të Bashkuara. Veprimi i Teheranit vjen ndërsa tensionet në rajon janë rritur dhe ndërkohë Irani ka njoftuar mbylljen e ngushticës strategjike të Hormuzit “deri në njoftim të mëtejshëm”.
Sipas raportimeve, në përshkallëzimin e fundit janë goditur Jordania, Bahreini, Katari, Omani dhe Emiratet e Bashkuara Arabe. Lajmet për sulmet shënojnë një zgjerim të fazës së re të përplasjes mes Iranit dhe SHBA-së, duke vënë nën presion edhe përpjekjet diplomatike që synojnë uljen e tensioneve.
Incidentet lidhen me një zinxhir zhvillimesh që SHBA-ja i ka lidhur direkt me Iranin. Autoritetet amerikane kanë deklaruar se mëngjesin e së dielës kishin goditur Iranin herët, pasi Trupat e Gardës Revolucionare Islamike, të njohura si IRGC, kishin qëlluar mbi një anije kontejnerësh të regjistruar në Qipro. Kjo anije, sipas pretendimit amerikan, po lundronte në një “rrugë të paautorizuar” përmes ngushticës së Hormuzit, një nga korridoret më të rëndësishme për transportin detar në rajon.
Pas goditjeve të para, IRGC-ja ka bërë të ditur se më pas kishte goditur edhe një anije tjetër. Sipas të dhënave të publikuara nga mediat shtetërore në Iran, IRGC-ja e ka akuzuar anijen e dytë për “shkelje të rregulloreve”. Në njoftimin e marinës së IRGC-së thuhet se një anije që kishte rrezikuar sigurinë detare, pasi kishte fikur sistemet e saj, u godit dhe u ndalua.
Rritja e shkallës së përplasjes vjen në një moment kur ka ende një kornizë të brishtë politike midis SHBA-së dhe Iranit. Memorandumi i mirëkuptimit SHBA-Iran synon t’i japë fund luftës, por ky synim duket se po vihet në provë nga zhvillimet e fundit. Njoftimi i mbylljes së ngushticës së Hormuzit shton pasigurinë për lundrimin dhe rrit rrezikun për ndërprerje në transportin detar në një zonë kyçe.
Hormuzi mbyllet deri në njoftim të mëtejshëm, pas sulmeve me raketa
Teherani e ka paraqitur ofensivën si përgjigje ndaj goditjeve të SHBA-së, duke e vendosur narrativën në logjikën e hakmarrjes. Sulmet me raketa dhe dronë, të raportuara mëngjesin e së dielës, e zhvendosin fokusin nga aksioni i mëparshëm ndaj anijeve, te një përfshirje më e gjerë e destinacioneve të Gjirit.
Ndër vendet që raportohet se u sulmuan janë Bahreini, Katari, Omani dhe Emiratet e Bashkuara Arabe, ndërsa raportime përfshijnë edhe Jordaninë. Pavarësisht nga detajet që qarkullojnë në raportime të ndryshme, ajo që është përcjellë zyrtarisht është vendimi për mbylljen e ngushticës së Hormuzit. Ky vendim “deri në njoftim të mëtejshëm” tregon se Irani nuk e ka lidhur përfundimin e masës me një afat të shkurtër, por me zhvillime të mëpasshme.
Ngjarjet e së dielës lidhen ngushtë me pretendimet për lëvizje të anijeve në një “rrugë të paautorizuar” përmes ngushticës. SHBA-ja ka thënë se goditi Iranin pasi IRGC-ja qëlloi mbi anijen kontejnerësh të regjistruar në Qipro, ndërsa marina e IRGC-së ka njoftuar se më pas kishte goditur një anije të dytë. Në këtë mënyrë, narrativa e shkëmbimit të goditjeve vazhdon me argumentin e shkeljes së rregulloreve dhe të rrezikut për sigurinë detare, duke e thelluar më tej krizën.
Botuar fillimisht në Koha.net