Instituti për Hulumtime dhe të Drejtat e Njeriut (IHDNj) ka reaguar lidhur me situatën në minierën e Stantërgut, ku sipas tij 64 minatorë kanë mbetur të ngujuar nën tokë. Instituti e ka cilësuar këtë rast si alarmues dhe ka kërkuar që institucionet përgjegjëse të ndërmarrin menjëherë të gjitha veprimet e nevojshme për shpëtimin dhe nxjerrjen e sigurt të punëtorëve.
Në reagimin e publikuar për rastin, IHDNj thekson se minatorët gjenden të shpërndarë në horizontet 11, 10, 9 dhe 8. Sipas informacioneve të institutit, thellësia në të cilën ndodhen arrin deri në rreth 645 metra, çka e bën operacionin kompleks dhe kërkon angazhim të koordinuar dhe profesional në çdo fazë.
Instituti kërkon që jeta dhe siguria e minatorëve të trajtohen si prioritet absolut. “Çdo minutë është e rëndësishme dhe operacioni i shpëtimit duhet të zhvillohet me urgjencë, profesionalizëm dhe koordinim të plotë”, thuhet në reagimin e IHDNj-së. Në këtë kontekst, instituti ka kërkuar që veprimet e shpëtimit të mos vonohen dhe të bëhet një organizim i plotë i ekipave që punojnë në terren, në mënyrë që minatorët të dalin në mënyrë të kontrolluar dhe të sigurt.
IHDNj ka bërë të ditur gjithashtu se, sipas informacioneve të deritanishme, dalja e minatorëve po realizohet përmes rrugëve emergjente. Ndërkohë, ekipet përkatëse po punojnë për mundësimin e nxjerrjes së sigurt të tyre. Instituti e sheh si të domosdoshme që këto rrugë emergjente të menaxhohen me kujdes maksimal, sidomos duke pasur parasysh thellësinë e madhe dhe kushtet që lidhen me punën nën tokë.
IHDNj kërkon shpëtim urgjent dhe hetime të plota
Përveç operacionit të shpëtimit, IHDNj ka ngritur edhe kërkesë për sqarim të plotë të rrethanave të incidentit. Instituti thotë se duhet të zbardhen shkaqet, si dhe të analizohet funksionimi i mekanizmave, pajisjeve dhe procedurave të sigurisë që lidhen me situatën. Në këtë drejtim, IHDNj i bën thirrje Prokurorisë kompetente që të nisë hetime të plota, të pavarura dhe të paanshme.
“Hetimi duhet të përcaktojë nëse ka pasur shkelje të rregullave të sigurisë në punë, neglizhencë institucionale, mosfunksionim të pajisjeve apo përgjegjësi të tjera individuale dhe institucionale”, thuhet më tej në reagim. Instituti thekson se përgjegjësit, nëse konstatohen shkelje, duhet të mbajnë përgjegjësi në përputhje me ligjin, duke u fokusuar jo vetëm te reagimi i menjëhershëm, por edhe te parandalimi i rreziqeve të ngjashme në të ardhmen.
Në reagim përmendet edhe se ngjarja pason një defekt me energjinë elektrike, pas së cilës 63 minatorë të “Trepçës” kanë mbetur të ngujuar në tunelin e minierës. IHDNj, po ashtu, rikujton një hulumtim të mëhershëm të tij me titull “Punëtorët e padukshëm të Nëntokës”, përmes të cilit sipas institutit janë dokumentuar kushtet e vështira të punës dhe rreziqet profesionale me të cilat përballen minatorët.
Instituti thekson se minatorët gjatë punës përballen me ekspozim ndaj pluhurit, gazrave, ngarkesave të rënda fizike dhe rreziqeve të tjera që mund të kenë pasoja për shëndetin dhe sigurinë e tyre. “Siguria e minatorëve nuk mund të bëhet temë vetëm kur ndodh një incident. Ajo duhet të garantohet çdo ditë, në çdo ndërrim dhe në çdo metër nën tokë”, thuhet në reagimin e IHDNj-së. Pas përfundimit të operacionit të shpëtimit, instituti kërkon edhe një vlerësim të plotë të gjendjes së minierës, pajisjeve, infrastrukturës, rrugëve emergjente dhe procedurave të sigurisë, si dhe transparencë të plotë dhe marrjen e masave konkrete për të parandaluar përsëritjen e rasteve të ngjashme.
Botuar fillimisht në Telegrafi