Shumë njerëz, kur ulen në kolltukë dhe u jepet pushteti, e marrin veten si të dehur—deri në atë masë sa të mendojnë se janë të dijshëm. Por ky është një shkrim që ndalet te diçka tjetër: te një kujtim familjar dhe te mënyra si arti dhe puna bashkohen për një moment të veçantë publik. Brenda kësaj narrative shfaqet edhe figura e gjyshes së ndjerë, e vendosur si qendër frymëzimi, përmes rrëfimit të Bardh Rugovës.
Ngjarja nis në një ditë pranvere në Prishtinë, më 21 qershor 2026, kur dielli dukej i hareshëm dhe premtonte shëndet e gjallëri. Edhe pse ditët po ngrohnin, palltot e dimrit ende nuk kishin dalë nga trupi. Në atë atmosferë, autori tregon se po pinte kafe në oborr dhe kishte ardhur për një seminar jubilar që po përgatitej me solemnitet. Në këtë kuadër, një vështrim i ri, më i përshtatur për pamjen e jashtme të aktivitetit, kërkonte edhe një dorë artistike që do ta bënte ndryshe.
Rreth takimit me Sislej Xhafën, rrëfimi është i drejtpërdrejtë. Autori e përshkruan se seminari kishte nevojë për një pamje të re, solemne, dhe se pikërisht ai po e priste artistin në Klubin e Pllumaxhijve në Prishtinë. Sislej Xhafa, kur fillon të flasë për idenë e tij artistike, e lidh shtrirjen e figurës me një qasje që synon ta paraqesë hyjneshën si një simbol pushimi e qetësie. “Kam menduar: dua ta bëj hyjneshën të shtrirë e duke pushuar”, thuhet në rrëfim, si një orientim i qartë për mënyrën si do të dukej posteri.
Poster i ri për Seminarin jubilar
Autori thekson se gazetaria profesionale e mban lidhur veçanërisht interesin publik dhe kjo lloj përqasjeje përputhet edhe me mënyrën si po trajtohej pamja e seminarit: me kujdes, por edhe me përgjegjësi. Në këtë kuadër, Sislej Xhafa ofronte shërbimet pro bono për Seminarin jubilar, i cili shënonte edicionin e tij solemn në pesëdhjetëvjetorin e themelimit. Një element kyç ishte poster i aktivitetit—pikërisht pamja grafike që do të mbante peshën e simbolikës. Teza që ai sillte kishte të bënte me hyjneshën, një figurë që do të shfaqej e shtrirë në jastëk.
Më pas, rrëfimi përshkon një periudhë ku një muaj më shumë—dhe një pallto më pak—e bën kohën të duket më e gjatë se sa është. Autori tregon se një telefonatë do ta trazonte më tej, teksa po pushonte në fundjavë në bregdet dhe ende pa nisur stina. Ajo telefonatë lidhej me një kërkesë zyrtare nga shefat e tij në Universitet, që kishte të bënte drejtpërdrejt me posterin. Ky detaj e zhvendos interpretimin nga puna artistike fillestare drejt një kontrolli administrativ: posterin e kishin konceptuar për të pasqyruar hyjneshën të shtrirë në jastëk, por tash, sipas komunikimit zyrtar, duhej të ndryshohej.
Toni i kërkesës, siç përshkruhet në tekst, ishte i prerë dhe urdhërues. Për hyjneshën kërkohej ndërrim, jo thjesht rregullim estetik. Madje, autori tregon se i ofroheshin edhe shërbime të Departamentit të Dizajnit të Universitetit të Prishtinës—pikërisht institucione që vendosin për buxhetin e Seminarit. Këtu shfaqet një moment që e bën situatën të veçantë: deri atë kohë nuk ishte reaguar në këtë mënyrë. Për shkak se hyjnesha, sipas asaj që thuhet në rrëfim, ishte bërë simbol i Seminarit pas luftës dhe në Seminarin e vitit 2000 e kishin dizajnuar herë pas here profesionistë, por edhe amatorë të ndryshëm, duke krijuar një larmi interpretimesh.
Ndërsa teksti shpalos këto elemente, ai nuk ndalet vetëm te figura grafike; ai i jep peshë edhe procesit të vendimmarrjes, ndryshimeve dhe mënyrës si simboli shndërrohet nga një ide në një produkt final që do të shihet nga publiku. Në këtë mënyrë, “hyjnesha” nuk shfaqet vetëm si figurë—por si pjesë e një tradite që po riforcohet në vitet e reja, brenda një momenti jubilar të lidhur me 50-vjetorin e themelimit. Kështu, kujtimi i gjyshes së ndjerë, i përmendur në titull, mbetet si linjë narrative që e shoqëron rrëfimin, ndërsa në qendër vendoset puna për posterin dhe kërkesa për ta bërë pamjen e seminarit më solemne e të menduar mirë.
Botuar fillimisht në Koha.net
