Gara zgjedhore vlerësohet se nuk është e barabartë kur partia në pushtet përdor resurse publike gjatë fushatës, thonë njohës të rrethanave politike. Në këtë periudhë elektorale, përdorimi i të mirave që vijnë nga vendime financiare të institucioneve shtetërore, sipas tyre, krijon disavantazh për subjektet e tjera politike që garojnë jashtë qeverisjes aktuale.
Argumenti kryesor që ngrihet është se kur shteti ndërmerr veprime me karakter financiar në kohë fushate, ato veprime mund të ndikojnë drejtpërdrejt në terrenin politik. Rrjedhimisht, subjektet që nuk kanë qasje në pushtet e ndiejnë më fort këtë pabarazi, sepse nuk mund të shfrytëzojnë të njëjtat mjete apo mekanizma për të arritur te votuesit.
Hulumtues në Institutin e Kosovës për Drejtësi, Qemajl Marmullakaj, thekson se vendimi i marrë të premten nga Qeveria e Kosovës për ndarjen e shtesave për disa kategori të shoqërisë, i vendosur në një kohë që përkon me fushatën zgjedhore, e favorizon partinë që është në pushtet. Sipas tij, ky favorizim ndodh duke i diskriminuar subjektet e tjera politike që nuk janë pjesë e qeverisë dhe që nuk i kanë këto avantazhe në dispozicion.
Resurset publike në fushatë rrezikojnë të krijojnë pabarazi
Marmullakaj vlerëson se në parim kjo situatë shkakton pabarazi, pasi i jep mundësi një kaste specifike politike që të përfitojë nga të mirat shtetërore për përfitime të partisë politike, por edhe për interesa personale. Ai shton se, edhe pse çështja në fund i takon qytetarit të gjykojë këtë qasje, megjithatë është e rëndësishme që edhe institucionet ligjore të shqyrtojnë se sa mund të ndikojë kjo në keqpërdorimin e të mirave shtetërore.
Në të njëjtën linjë, edhe hulumtuesi i Institutit Demokratik të Kosovës, Eugen Cakolli, argumenton se pas formimit të një Kuvendi funksional duhet të ndërhyhet në mënyrë që brenda legjislacionit zgjedhor të përcaktohet qartësisht se çfarë konsiderohen resurse publike dhe cilat prej tyre mund të shfrytëzohen në periudhën e fushatës. Sipas tij, sqarimi i këtyre rregullave do të ndihmonte në shmangien e situatave ku vendimet e institucioneve, sidomos ato me dimension financiar, perceptohen si mekanizëm që përmirëson pozicionin politik të partisë në pushtet.
Në këtë kontekst, njohësit e rrethanave politike e përshkruajnë si pabarazi një garë ku subjektet në opozitë, pra ata që nuk janë në pushtet, krahasohen me forca që janë ende në qeverisje edhe atëherë kur qeveria është formalisht në detyrë. Pra, edhe nëse mandati qeverisës mund të jetë në fazën e detyrës deri në formimin e strukturave të reja, përdorimi i vendimeve dhe i resurseve publike në fushatë shihet si faktor që e zhvendos balancën drejt partisë që kontrollon institucionet.
Diskutimi për pabarazinë nuk kufizohet vetëm te veprimet e drejtpërdrejta në fushatë, por lidhet edhe me mënyrën se si përkthehen vendimet qeveritare në benefite konkrete për kategori të caktuara të shoqërisë. Vendimi i të premtes për shtesa, sipas analistëve, është shembull i rrethanave që e bëjnë të dukshme peshën e resurseve publike gjatë kohës kur zhvillohet gara zgjedhore. Në fund të këtij procesi, kërkesa kryesore që përsëritet është që të ketë garë sa më të barabartë, ku të gjitha subjektet t’i nënshtrohen të njëjtave rregulla dhe të mos krijohet avantazh i njëanshëm nga përdorimi i të mirave shtetërore.
Botuar fillimisht në Koha.net