Deklaratat e ish-komandantit të Forcës së Sigurisë së Kosovës, Kadri Kastrati, lidhur me rastet e dyshuara të spiunazhit në Kosovë kanë nxitur reagim nga Blerim Vela, ish-shefi i Kabinetit të Presidentes. Në qendër të përplasjes mes tyre janë pretendimet se persona të paautorizuar kanë pasur qasje në dokumente të klasifikuara që ruhen në institucione të rëndësishme shtetërore, përfshirë Presidencën dhe Kryeministrinë.
Gjatë komentimit të rasteve të fundit të dyshuara për spiunazh, Kastrati ka theksuar se të gjithë zyrtarët dhe punonjësit që shërbejnë në institucionet më kyçe të shtetit duhet të jenë të pajisur me certifikata të sigurisë. Ai ka thënë se, nga pozita që e kishte më parë, si drejtues i Forcës së Sigurisë së Kosovës, e di mirë se kërkesa e certifikatës së sigurisë vlen për këdo që punon në struktura ku trajtohen çështje me ndjeshmëri të lartë.
Ndërkohë, Kastrati ka ngritur edhe një pretendim më specifik për kohëzgjatjen e qasjes. Sipas tij, personi i dyshuar për spiunazh, i cili kishte punuar në Presidencë dhe Kryeministri, ka pasur qasje në dokumente sekrete për rreth dy vjet. Ai ka pohuar se personi i dyshuar ka mundur të hyjë nga zyre në zyrë dhe të ketë qasje në materiale të klasifikuara, duke shtuar se është fotografuar edhe me agjentë të BIA-s.
Dyshimet e ish-komandantit nuk kanë mbetur vetëm te periudha dhe mënyra e qasjes. Kastrati ka thënë se mbetet e paqartë se sa informacione mund të jenë zbuluar nga një person që ka pasur qasje në institucione të tilla. Ai ka argumentuar se nga dokumentet, nga mënyra e qasjes dhe nga konceptet e strategjisë së punës në Presidencë, ky individ, sipas pretendimeve të tij, mund të ketë pasur akses ndaj “çdo gjëje”. Në këtë linjë, ai ka lënë të kuptohet se rreziku nuk kufizohet vetëm në një segment institucional.
Certifikatat e sigurisë në nivelet qendrore, mes pretendimeve dhe mohim
Kastrati ka shkuar edhe më tej, duke deklaruar se, sipas mendimit të tij, spiunë mund të jenë të pranishëm në të gjitha nivelet. Ai ka përmendur nivelin politik, nivelin më të lartë shtetëror, si dhe atë operativ të mesëm dhe nivelin taktik. Këto qëndrime, sipas tij, pasqyrojnë një shqetësim të përgjithshëm për organizimin e sigurisë dhe rrezikun e komprometimit në institucione të ndryshme.
Reagimi kundër këtyre pretendimeve ka ardhur nga Blerim Vela, i cili ka kundërshtuar idenë se dokumentet e klasifikuara mund të aksesohen nga persona pa autorizimin përkatës. Vela ka sqaruar se dokumentet e klasifikuara ruhen sipas procedurave të përcaktuara dhe se nuk mund të merren apo të shihen nga individë që nuk kanë autorizim. Sipas tij, informacionet e klasifikuara të prodhuara nga Agjencia e Kosovës për Inteligjencë dhe institucionet e tjera ruhen në kasafortën presidenciale.
Vela ka theksuar se qasja në këto informacione është e kufizuar vetëm për presidentin dhe për personelin e autorizuar prej tij. Në këtë kuadër, ai ka nënvizuar se asnjë anëtar i Këshillit Konsultativ nuk ka mundësi dhe as kompetencë për qasje në dokumente të tilla. Për më tepër, Vela ka thënë se një ish-udhëheqës i FSK-së do të duhej t’i njihte më mirë rregullat për trajtimin e dokumenteve të ndjeshme përpara se të komentonte çështje që, sipas tij, mund të krijonin dyshime të pabazuara dhe të përdoreshin për kalkulime politike.
Debati mes Kastratit dhe Velës e ka zhvendosur fokusin te një çështje themelore: mënyra si rregullohet qasja në dokumentet e klasifikuara dhe kush janë personat që lejohen të kenë qasje në to. Nga njëra anë, Kastrati ka ngritur dyshime për qasje të pretenduar gjatë një periudhe dyvjeçare dhe përtej institucioneve kryesore. Nga ana tjetër, Vela ka mohuar kategorikisht qasjen e paautorizuar, duke theksuar procedurat dhe kufizimet institucionale për ruajtje e akses.
Botuar fillimisht në Telegrafi
