Kryeministrja daneze, Mette Frederiksen, tha të hënën se shpreson Shtetet e Bashkuara dhe Danimarka të gjejnë një rrugë paqësore lidhur me rajonin e Arktikut, përfshirë Grenlandën. Grenlanda është një territor danez me vetëqeverisje, ndërsa çështjet rreth saj janë bërë sërish pjesë e diskutimeve mes Uashingtonit dhe aleatëve evropianë.
Frederiksen e lidhi shpresën e saj për zgjidhje me dinamikat aktuale në marrëdhëniet mes SHBA-së dhe Evropës, si dhe me atë që po ndodh brenda aleancës ushtarake transatlantike të NATO-s gjatë këtij viti. Sipas skenarëve që kanë dalë në skenë, presioni amerikan ka qenë më i fortë dhe kërkesat për një rol më të madh të SHBA-së në Grenlandë kanë sjellë tension në marrëdhëniet me vendet evropiane.
Presidenti amerikan Donald Trump ka shkaktuar, këtë vit, krizë në raportet SHBA-Evropë dhe trazira brenda aleancës së NATO-s. Këto reagime janë ndezur pasi ai intensifikoi kërkesat që SHBA-ja të marrë nën kontroll Grenlandën. Argumenti i përdorur nga Trump ishte se Danimarka, edhe pse është anëtare e NATO-s, nuk do të mund ta mbrojë Grenlandën.
Duke folur pas një takimi të liderëve dhe zyrtarëve të Bashkimit Evropian në Finlandën veriore, kryeministrja daneze u shpreh se pret një qasje konstruktive. “Jam mjaft optimiste se mund të gjejmë një zgjidhje dhe mendoj se tashmë po shohim disa shenja dhe sinjale shumë të qarta… shpresa ime është që të gjejmë një rrugë paqësore përpara”, tha Frederiksen.
Frederiksen: rrugë paqësore përpara mes SHBA-së dhe Danimarkës
Deklarata e Frederiksen vjen në një kohë kur çështja e Arktikut po merr më shumë vëmendje strategjike. Grenlanda, si territor danez me vetëqeverisje, mbetet në qendër të diskutimeve për sigurinë, interesat gjeopolitike dhe aftësinë e aleancës për të menaxhuar situata të ndërlikuara. Në këtë kontekst, qasja “paqësore” e kërkuar nga kryeministrja daneze synon t’i shmangë përshkallëzimet dhe të hapë hapësirë për negociim.
Takimi në Finlandën veriore, ku morën pjesë liderë dhe zyrtarë të Bashkimit Evropian, e vendosi çështjen në një rrafsh më të gjerë diplomatik. Frederiksen e solli mesazhin e saj pikërisht pas atij takimi, duke e lidhur optimizmin me sinjalet që po vërehen në negociatat dhe bisedimet mes palëve. Ajo theksoi se shpresa është të gjendet një rrugë përpara pa tensione shtesë, ndërsa marrëdhëniet mes SHBA-së dhe Evropës kanë kaluar këtë vit në një fazë më të ndërlikuar.
Ndërkaq, tensionet rreth Grenlandës kanë hyrë në qarkullim edhe për shkak të rolit të NATO-s. Intensifikimi i kërkesave për kontrollin e Grenlandës, sipas argumentit se Danimarka nuk do të ishte në gjendje ta mbronte atë, ka ndezur reagime brenda aleancës. Për Danimarkën, fakti që vendi është pjesë e NATO-s dhe ka një strukturë sigurie të përbashkët është i lidhur drejtpërdrejt me mënyrën se si interpretohet aftësia për të menaxhuar situata në territorin e saj.
Me deklaratën e së hënës, Frederiksen e vendosi fokusin te zgjidhja diplomatike dhe te nevoja për një rrugë paqësore. Në datën 14 shtator 2026, 15:04, mesazhi i saj u pasua nga konteksti i krizës së marrëdhënieve SHBA-Evropë dhe trazirave brenda NATO-s, të cilat kulmuan kur Presidenti Trump ngriti sërish kërkesat për Grenlandën. Pavarësisht tensioneve, kryeministrja daneze tha se po shihen shenja dhe sinjale që mund të çojnë në një marrëveshje përpara.
Botuar fillimisht në Koha.net
