Në Kupën e Botës 1994, një moment i vetëm në fushë u shndërrua në një tragjedi jashtë saj. Mbrojtësi kolumbian Andres Escobar, që kishte fituar nofkën “Zotëria i Futbollit”, shënoi një autogol gjatë turneut. Pas disa ditësh, jeta e tij u ndërpre në rrethana që e tronditën botën.
Ngjarja u bë një prej atyre tregimeve që zgjuan shumë debat dhe emocione, sepse përfshinte jo vetëm futbollin, por edhe realitetin e ashpër që po përjetonte vendi. Vrasja e kapitenit të Kolumbisë, e cila ndodhi jashtë një klubi nate në Medellin, vjen si një pikë e errët në historinë e futbollit dhe në historinë e Kolumbisë në atë periudhë.
Sipas të dhënave të përmendura në raportime për rastin, Escobar u qëllua me gjashtë të shtëna fatale nga pistoleta me kalibër 38 mm. Pas eliminimit befasues të Kolumbisë nga Botërori, tronditja u përhap shpejt. Në vend, ndjenja e padrejtësisë dhe zemërimit u lidh edhe me një klimë të rëndë ku tregtia e drogës kishte prekur shumë aspekte të jetës.
Autogoli i Escobarit u kthye në simbol të tragjedisë pas Botërorit 1994
Vrasja e Andres Escobarit konsiderohet si një nga rastet më misterioze në Kolumbi. Në analizat e bëra pas ngjarjes, theksohet se shumëkush priste që Kolumbia të mbërrinte deri në nivelet më të larta të turneut, duke parë edhe rrugëtimin e saj dhe figurat e njohura të skuadrës. Skuadra e Amerikës së Jugut shkoi Në Kupën e Botës me pritshmëri të larta dhe me besimin se ishte momenti për të marrë trofeun.
Kolumbia kishte në radhët e saj një “gjeneratë të artë”, me emra të cilët u bënë të njohur jo vetëm në vend, por edhe ndërkombëtarisht. Mes tyre përmenden Carlos Valderrama, Faustino Asprilla dhe Freddy Rincon. Këta lojtarë kishin arritur ta kualifikonin Kolumbinë nga pozita e parë në eliminatore, pa humbje, duke krijuar kështu një shenjë optimizmi te tifozët.
Në vitin 1993, një moment i rëndësishëm ndodhi në Barranquilla, kur 70 mijë tifozë ndoqën ndeshjen në “Estadio Metropolitano Roberto Melendez”. Atëherë Kolumbia e mposhti Argjentinën 2:1, në një rezultat që u cilësua mahnitës. Argjentina e kishte fituar Kupën e Amerikës dy herë dhe kishte 33 ndeshje pa humbje, deri kur u përball me Kolumbinë. Më pas, Kolumbia vazhdoi të tregonte forcë edhe më bindëse.
Po atë vit, skuadra e drejtuar nga pritshmëritë në rritje arriti një sukses të madh kur mposhti Argjentinën 5:0 në Buenos Aires. Ky rezultat u dha tifozëve një sinjal të qartë se forma e Kolumbisë po ngjitej. Në atë rast, përmendet edhe fakti se tifozët argjentinas duartrokitën ekipin kolumbian, një shenjë respekti që theksonte sa e papritur dhe e thellë ishte dominimi.
Në kontekstin e besimit që u krijua te publiku, përmendet edhe roli i Pele-t, ikonë e futbollit, i cili e mbështeti “La Tricolorin”. Ai e vlerësoi Kolumbinë si favorite për ta fituar Kupën e Botës, duke e forcuar më tej idenë se në edicionin 1994 “ishte koha” që vendi të arrinte një triumf të madh.
Ndërkohë, jashtë fushës, Kolumbia jetonte një periudhë të rëndë. Pablo Escobar, udhëheqësi miliarder i kartelit të drogës Medellin, ishte vrarë në dhjetor të vitit 1993. Pas vdekjes së tij, anarkia u përhap dhe vendi u përball me ndryshime të shpejta në terren. Në një dokumentar që përmendet në rrëfimet për këtë rast, kushëriri i tij Jaime Gavira shprehet se kur Pablo vdiq, “qyteti doli jashtë kontrollit”. Sipas këtij përshkrimi, ai i la të tjerët pa një qendër të qartë autoriteti dhe rrjeti i kontrollit u shpërnda.
Edhe pse praktikat e Escobarit me bombardime dhe vrasje ranë bashkë me të, tregtia e drogës u bë më e decentralizuar. Pikërisht në këtë realitet u fut më pas edhe historia e Andres Escobarit: një autogol në Kupën e Botës 1994 u pasua nga tronditja dhe, më pas, nga një vrasje që u pa si e padrejtë dhe që e la Kolumbinë në zi. Për shumëkënd, kjo mbetet një nga lidhjet më të dhimbshme mes ngjarjeve sportive dhe dhunës që po shkatërronte jetën e përditshme.
Botuar fillimisht në Koha.net
