Parku Arkeologjik Kombëtar i Apolonisë në Shqipëri po kalon një transformim të rëndësishëm të infrastrukturës turistike, me qëllim që vizitorët të kenë një përvojë më moderne dhe qasje më të lehtë. Programi përmirësues përfshin masa konkrete për organizimin e hapësirave brenda parkut, ndërtimin e elementeve të reja të shërbimit për turistët dhe krijimin e mundësive për parkim.
Ministri i Turizmit, Kulturës dhe Sportit, Blendi Gonxhja, ka shpalosur imazhe nga puna që po kryhet në zonën e Apolonisë. Sipas planit, projekti synon të strukturojë më qartë itinerarin e parkut, duke e bërë më të lehtë lëvizjen dhe orientimin për vizitorët. Një nga komponentët kryesorë lidhet edhe me ndërtimin e qendrës së re të vizitorëve, që do të shërbejë si pikë informimi dhe orientimi gjatë vizitës në park.
Përveç shërbimeve për vizitorët, projekti parashikon edhe hapësira të dedikuara për parkim. Në këtë kuadër përfshihen zgjidhje për parkimin e autobusëve, për personat me aftësi të kufizuara dhe për automjete elektrike. Kjo qasje lidhet me synimin për të rritur komoditetin dhe për të siguruar që të gjithë kategoritë e vizitorëve të gjejnë lehtësira funksionale gjatë vizitës.
Itinerari, qendra e vizitorëve dhe parkimi e bëjnë Apoloninë më të vizitueshme
Projektet në Apoloni mbështeten financiarisht nga Banka Evropiane për Rindërtim dhe Zhvillim dhe nga Delegacioni i Bashkimit Evropian. Zbatimi i punimeve bëhet nga Fondi Shqiptar i Zhvillimit, në bashkëpunim me Ministrinë e Turizmit, Kulturës dhe Sportit dhe me Bashkinë e Fierit. Ky kombinim i financimit dhe partneritetit institucional synon të forcojë infrastrukturën turistike rreth një prej destinacioneve më të spikatura të trashëgimisë kulturore, historisë dhe natyrës në zonë.
Gjatë prezantimit të tij, ministri Gonxhja ka publikuar edhe të dhëna mbi fluksin e vizitorëve në Parkun Kombëtar të Apolonisë. Sipas shifrave, parku ka pasur më shumë se 37 mijë vizitorë në pesë muajt e parë të vitit. Në të njëjtën kohë, vetëm gjatë muajit prill janë regjistruar 17 për qind më shumë vizitorë krahasuar me të njëjtin muaj të vitit 2025, duke treguar një rritje të interesit nga periudha në periudhë.
Parku Kombëtar i Apolonisë ndodhet afër Pojanit, në Fier, dhe shtrihet në dy zona kryesore: zonën A dhe zonën B. Zona A, që përfshin qytetin antik, ka rreth 120 hektarë dhe është e rrethuar me mur fortifikues rreth 4,5 kilometra të gjatë. Në këtë pjesë, arkitektura lidhet me elementë greko-romakë dhe bizantinë, duke e bërë më të dukshme shtresëzimin historik të vendit.
Zona B përfshin territorin ekstramural dhe mbart elementë si nekropoli arkaik, helenistik dhe romak, si edhe tempuj dhe ndërtime private ekstramurale. Parku gjendet mbi rrënojat e qytetit antik të Apolonisë, i themeluar në shekullin VI para erës sonë. Apolonia e mori emrin nga perëndia greke Apolon dhe u zhvillua shpejt si një qendër e rëndësishme tregtare, ekonomike dhe kulturore në rajonin e Adriatikut. Gjatë periudhës romake, qyteti arriti kulmin e lulëzimit të tij, duke u njohur edhe për shkollat filozofike dhe retorike; sipas burimeve historike, aty studioi edhe Augustus përpara se të bëhej perandor i Romës.
Në shekujt e mëvonshëm, rëndësia e qytetit nisi të zbehej për shkak të ndryshimeve në rrjedhën e lumit Vjosë, tërmeteve dhe vështirësive ekonomike. Gradualisht Apolonia u braktis dhe u mbulua nga toka dhe vegjetacioni. Gërmimet arkeologjike, të nisura në shekullin XX, sollën në dritë monumente të ndryshme të trashëgimisë që sot përbëjnë bazën e vizitës turistike dhe të vlerës historike të parkut.
Botuar fillimisht në Koha.net