Vendet anëtare të Bashkimit Evropian kanë shënuar rënie në përdorimin e duhanit dhe produkteve të lidhura me të gjatë vitit 2025, por kjo tablo nuk është e njëjtë në të gjithë rajonin. Të dhënat që vijnë nga Eurostat tregojnë se, ndërkohë që në disa vende konsumi po ulet, shumë shtete në rajon po shohin rritje të ndjeshme të konsumit të cigareve.
Ndër vendet që duken më problematike për momentin është Maqedonia e Veriut, e cila renditet mes vendeve evropiane me përdorim më të lartë të duhanit. Sipas të njëjtave të dhëna, rritje të fortë të konsumit të cigareve vërehen edhe në disa vende të tjera të rajonit, si Serbia, Kroacia dhe Bullgaria. Këto lëvizje tregojnë se tendenca e përgjithshme europiane nuk po zbatohet në mënyrë uniforme në të gjitha ekonomitë dhe shoqëritë.
Eurostat: duhani në rritje në disa vende të rajonit europian
Raportimi i Eurostat thekson ndryshimet që ndodhin brenda kontinentit, duke krijuar një kontrast mes vendeve që po ecin në drejtim të uljes së konsumit dhe atyre ku duhani po mbetet i përhapur ose po rritet. Në nivelin e përgjithshëm të BE-së, viti 2025 shënon ulje të përdorimit të duhanit dhe produkteve përkatëse, ndërsa në rajon shfaqet një prirje tjetër.
Në këtë kuadër, Maqedonia e Veriut del në pah si një nga shtetet me renditje më të lartë për përdorim duhani në Evropë. Kjo do të thotë se, krahasuar me vendet e tjera, niveli i konsumit mbetet më i lartë se sa pritej në një periudhë ku në shumicën e vendeve të BE-së trendi është në rënie. Ndonëse disa vende po shohin progres, rritjet në konsumin e cigareve në rajon tregojnë se masat parandaluese, edukimi shëndetësor dhe rregullimi i tregut nuk po prodhojnë të njëjtin efekt në të gjitha vendet.
Edhe Serbia, Kroacia dhe Bullgaria përmenden si vende që po shënojnë rritje të konsiderueshme të konsumit të cigareve. Kjo është e rëndësishme sepse tregon se prirja nuk kufizohet te një shtet i vetëm. Kur disa vende në afërsi gjeografike shfaqin luhatje në të njëjtën drejtim, i bie që të ketë faktorë të përbashkët—si mënyra e konsumit, çmimet, dinamika e tregut, ose ndikimi i politikave publike—që po ndikojnë në sjelljen e konsumatorëve.
Pavarësisht këtij kontrasti, konteksti evropian mbetet i qartë: shumica e vendeve në BE janë duke kaluar në një fazë ku përdorimi i duhanit dhe produkteve të lidhura me të po bie. Kjo e bën edhe më të dukshme situatën në Maqedoninë e Veriut dhe në disa vende të tjera të rajonit, ku rritja e konsumit të cigareve po e mban temën të hapur dhe të ndjeshme, si për shëndetin publik, ashtu edhe për politikëbërësit që kërkojnë ulje të ndikimit të duhanit në popullatë.
Ndërkohë, të dhënat e Eurostat për vitin 2025 krijojnë një mesazh të drejtpërdrejtë: trajektorja e përdorimit të duhanit në Evropë nuk është e njëjtë për të gjitha vendet. Për Maqedoninë e Veriut, renditja mes vendeve me përdorim më të lartë sinjalizon se trendi lokal po ecën në drejtim të kundërt me atë të përgjithshëm europian. Për Serbinë, Kroacinë dhe Bullgarinë, rritjet e theksuara në konsumin e cigareve tregojnë se sfida mbetet e madhe për uljen e konsumit, pavarësisht përpjekjeve dhe diskutimeve të vazhdueshme në nivel vendesh.
Botuar fillimisht në Albeu
