Gjendja e sistemit arsimor në Shqipëri po shfaqet gjithnjë e më problematike, me një rënie të cilësisë së mësimdhënies dhe realitete që vijnë direkt nga brenda shkollave. Gjatë emisionit “Now”, në Euronews Albania, me Erla Mëhilli të hënën, gazetari Bledian Koka ka ngritur shqetësimin për atë që ai e përshkruan si degradim të mësuesisë dhe si një situatë alarmante në praktikë.
Sipas tij, problemi nuk lidhet vetëm me standardet akademike, por edhe me mënyrën se si bëhet punësimi në arsim. Koka tha se për të siguruar një vend pune si mësues, ekziston një pagesë e kërkuar që varion nga 5,000 deri në 10,000 euro. Kjo shumë, sipas raportimit të tij, nuk paraqitet si një procedurë normale, por si një “tarifë” që duhet të paguhet për të hyrë në sistem.
Gazetari bëri të qartë se vlera e kësaj pagese nuk është fikse, por ndryshon sipas vendndodhjes. Në disa zona, shuma e kërkuar rezulton më e ulët, ndërsa në kryeqytet rritet ndjeshëm. Si shembull, u përmendën qytete ku pagesa shkon rreth 5,000 euro, duke përfshirë Manëz ose Durrës. Këtu, sipas rrëfimit në emision, kërkesa për pagesë shfaqet në një nivel që në praktikë e bën të vështirë për mësuesit e rinj të hyjnë në punë pa ngarkesa të mëdha financiare.
Në të njëjtën linjë, u theksua se në Tiranë shuma mund të arrijë deri në 10,000 euro. Kjo do të thotë se diferenca midis zonave të ndryshme mund të jetë e konsiderueshme, duke e bërë procesin e punësimit në arsim edhe më të pabarabartë. Për Koka-n, ky mekanizëm krijon një presion që shkon përtej planifikimit normal të karrierës, sepse përpara se të fillojë punën në shkollë, mësuesi përballet me një kosto të lartë.
Një tjetër pasojë që gazetari e vuri në fokus është fakti se pagesa e kërkuar për punësim nënkupton sakrificë të madhe financiare. Ai tha se një edukator detyrohet të “sakrifikojë” të paktën pagën e një viti të plotë vetëm për të mundësuar nisjen e punës. Me fjalë të tjera, para se të hyjë në klasë, mësuesi duhet të përballojë një shpenzim që e zhvendos të ardhurën e tij drejt pagesës së “tarifës”, duke e lënë pas dore stabilitetin financiar.
Kostoja e punësimit në arsim arrin 5-10 mijë euro
Ndërkohë, në diskutimin e tij u vu theksi edhe te ndikimi që kjo realitet mund të ketë në cilësinë e arsimit. Kur mësuesit përballen me barriera financiare për të hyrë në profesion, rreziku është që sistemi të mos përqendrohet te zhvillimi i aftësive dhe te përmirësimi i mësimdhënies. Koka e lidhi këtë me faktin se, sipas tij, cilësia po pëson rënie të theksuar dhe realiteti brenda shkollave është shqetësues.
Gjatë emisionit, u përmend edhe koha kur këto problematika u trajtuan publikisht, duke e lidhur diskutimin me ditën e transmetimit të emisionit “Now” në Euronews Albania. Gazetari Bledian Koka i adresoi publikut këto çështje me fokus te degradimi i sistemit arsimor dhe te mekanizmat që, sipas tij, e bëjnë punësimin në arsim të kushtueshëm. Në qendër mbetën shifrat konkrete: 5,000 euro për disa zona si Manëz ose Durrës dhe deri në 10,000 euro në Tiranë, një diferencë që e thekson pabarazinë mes qyteteve.
Botuar fillimisht në Albeu
