Omani ka vënë në tryezë një propozim për menaxhimin e trafikut në Ngushticën e Hormuzit, me qëllim garantimin e qarkullimit të sigurt të anijeve në këtë rrugë ujore strategjike. Sipas një propozimi të brendshëm që ende nuk është finalizuar, lundrimi do të organizohet përmes dy korridoreve të kontrolluara veçmas, të cilat synojnë të krijojnë rregulla më të qarta për pjesëmarrësit në transportin detar.
Plani i Omanit parashikon që të dy korridoret të mbeten të hapura. Për korridorin që udhëton në jug, ai do të kalojë përmes ujërave territoriale të Omanit. Në këtë rast, anijet do të mund të lundrojnë sipas kushteve që ekzistonin para luftës, duke i dhënë praktikisht mundësi qarkullimi pa barrierë shtesë të karakterit të miratimeve. Kjo pjesë e marrëveshjes ka rëndësi të veçantë, sepse lidhet drejtpërdrejt me qasjen që do të kenë anijet në zonat ku Omani ushtron juridiksion.
Ndryshe paraqitet korridori verior. Ai kalon përmes ujërave territoriale iraniane dhe, sipas propozimit, anijet që do të kalojnë nga ky korridor do të kenë nevojë për miratim paraprak nga Irani. Edhe pse kërkohet një autorizim paraprak, marrëveshja thotë se nuk do të vendosen tarifa kalimi për anijet që përdorin korridorin verior, duke lënë të kuptohet se mekanizmi i kontrollit do të jetë i fokusuar te siguria dhe koordinimi, jo te pagesat.
Lidhur me kuadrin politik të këtij propozimi, teksti përmend edhe një zotim nga lideri i Iranit për të “marrë hak” lidhur me vrasjen e babait të tij. Kjo pjesë e diskutimit lidhet me tensionet ekzistuese dhe pritet të ndikojë në mënyrën se si palët i qasen implementimit të marrëveshjes, veçanërisht në një rajon ku rregullat e lundrimit shpesh lidhen me konsiderata më të gjera sigurie.
Dy korridore të ndara: si do të menaxhohet kalimi në Hormuz
Në përpjekjet për t’i kthyer këto rregulla në një mekanizëm praktik, ministri i Jashtëm i Iranit, Abbas Araghchi, u takua të shtunën në Muskat me homologun e tij oman, Sayyid Badr Albusaidi. Takimi u shoqërua me diskutime për mekanizmat që synojnë garantimin e kalimit të sigurt të anijeve në këtë rrugë ujore. Në qendër të bisedimeve ishin pikërisht mënyrat e koordinimit ndërmjet palëve dhe si do të funksiononte ndarja në korridore, si për ata që kalojnë në zonat nën juridiksionin e Omanit, ashtu edhe për anijet që do të kërkonin miratim paraprak për pjesën që përshkon ujërat territoriale iraniane.
Propozimi i Omanit, ashtu siç u përshkrua, thekson se rregullat për kalimin do të kenë një logjikë të qartë operacionale: korridori jugor, i lidhur me ujërat territoriale të Omanit, lejon lundrim të lirë sipas kushteve që ekzistonin para luftës; korridori verior, që kalon në ujërat territoriale iraniane, kërkon miratim paraprak nga Irani. Në të njëjtën kohë, fakti që nuk parashikohen tarifa kalimi për rrugën veriore mund të shërbejë si element zbutës për operatorët detarë, të cilët në këto situata zakonisht kërkojnë parashikueshmëri.
Ndërsa marrëveshja ende nuk është finalizuar, diskutimet në Muskat tregojnë se palët po përpiqen të ndërtojnë një qasje që kombinon kontrollin dhe sigurinë me vazhdimësinë e lundrimit. Ngushtica e Hormuzit mbetet një nyje kyçe për transportin detar në rajon dhe çdo ndryshim në rregullat e kalimit, qoftë edhe në formën e dy korridoreve të ndara, ka ndikim të drejtpërdrejtë te planifikimi i udhëtimeve të anijeve. Për momentin, mbetet në pritje nëse propozimi i Omanit do të pranohet në formën e tij të plotë apo do të pësojë rregullime të mëtejshme gjatë bisedimeve midis palëve.
Botuar fillimisht në Telegrafi




