Konstituimi i Kuvendit të Kosovës, si hapi i parë drejt formimit të institucioneve të reja pas zgjedhjeve, është përballur me një bllokadë politike që po i zgjat afatet dhe po e ndez shqetësimin për thellimin e krizës institucionale. Edhe pse seanca konstituive ishte caktuar të zhvillohej si pikënisje për procedurat e mëtejshme, tentativa e parë nuk ka arritur të prodhojë rezultatin e pritur.
Seanca konstituive e 6 gushtit nuk ka përfunduar me konstituimin e Kuvendit. Për shkak të pamundësisë për t’i hedhur në punë mekanizmat që lidhen me krijimin e legjislaturës së re dhe me nisjen e punës së institucioneve, procesi është shtyrë dhe përgjegjësia politike për këtë zvarritje ka mbetur temë qendrore në skenën vendimmarrëse. Dështimi i seancës së 6 gushtit ka rikonfirmuar se bllokada nuk është çështje ditësh, por një problem më i gjerë që po pengon finalizimin e hapave të parë pas zgjedhjeve.
Zvarritja e konstituimit po rrit rrezikun e thellimit të krizës
Ngadalësimi i procesit të konstituimit po shoqërohet me paralajmërime se situata mund të marrë përmasa edhe më të vështira. Çështja kryesore është se vonesat në sigurimin e kushteve për funksionimin e Kuvendit lidhen drejtpërdrejt me krijimin e institucioneve të reja. Nëse Kuvendi nuk konstituohet, atëherë edhe vijimi i procedurave politike e institucionale mbetet i pezulluar, duke i lënë sistemit një periudhë të zgjatur pasigurie.
Pas dështimit të seancës konstituive, procesi i mëtejshëm ka hyrë në fazën e pritjeve dhe negocimeve politike, pa arritur të mbyllet me vendime të qarta që do të lejonin fillimin e punës së legjislaturës së re. Kjo ka shtuar presionin mbi aktorët kryesorë politikë që të gjejnë një zgjidhje, si dhe ka rritur interesimin e publikut për atë se sa shpejt mund të kalohet bllokada. Ndërkaq, çdo ditë e re vonese e zhvendos çështjen nga planifikimi i institucioneve drejt shqetësimit për destabilizim të mëtejshëm të procesit politik.
Konstituimi i Kuvendit konsiderohet zakonisht si momenti kyç që shënon fillimin real të funksionimit të institucioneve pas zgjedhjeve. Në rastin e Kosovës, seanca e 6 gushtit ka dalë të mos jetë e mjaftueshme për të kaluar barrierat e brendshme politike që kanë bllokuar vazhdimin e procedurave. Kjo nënkupton se institucionet e reja nuk mund të formohen në kohë, ndërsa hapësira për veprime politike mbetet e kufizuar deri sa të krijohet Kuvendi.
Paralajmërimi për thellim të krizës lidhet me faktin se zvarritja e konstituimit nuk është vetëm çështje kalendarike, por ndikon në ecurinë e të gjithë zinxhirit institucional. Sa më gjatë që Kuvendi të mos konstituohet, aq më e vështirë bëhet rikthimi i ritmit normal të vendimmarrjes dhe aq më i madh mbetet rreziku që mosmarrëveshjet politike të zgjerohen. Në këtë kontekst, bllokada pas seancës së 6 gushtit vazhdon të mbetet sfidë që kërkon zgjidhje.
Ndërkohë, skenari i zvarritjes e vendos vendin përballë një periudhe të gjatë tranzitore, ku institucionet funksionale nuk mund të marrin gjithë kompetencat e tyre në përputhje me legjislaturën e re. Kjo situatë e bën edhe më të rëndësishme gjetjen e një zgjidhjeje politike që do të mundësonte konstituimin e Kuvendit dhe kalimin në fazat e ardhshme. Në mungesë të një marrëveshjeje që të tejkalojë bllokadën, paralajmërimi për përkeqësim të krizës mbetet i pranishëm dhe i bazuar në vetë faktin e dështimit të seancës konstituive të 6 gushtit.
Botuar fillimisht në Albeu
