Presidenti amerikan Donald Trump ka përsëritur të mërkurën kritikat ndaj NATO-s, duke thënë se nuk është i kënaqur me aleancën për mënyrën se si është trajtuar çështja e Grenlandës dhe për refuzimin e disa vendeve për të ndihmuar SHBA-në në raport me Iranin. Gjatë fjalës së tij, ai ka lidhur drejtpërdrejt pakënaqësinë me përgjegjësitë dhe rolin që, sipas tij, kanë pasur shtete të ndryshme brenda organizatës.
Në ditën e dytë të Samitit të NATO-s në Ankara, Trump ka folur edhe për vendet që, sipas tij, nuk kanë pranuar të ofrojnë mbështetje. Ai ka theksuar veçanërisht Spanjën, duke e cilësuar atë si një partnere “të tmerrshme” brenda NATO-s. Sipas asaj që ai ka deklaruar, Spanja nuk “merr pjesë” dhe nuk “paguan”, duke mos përmbushur, në këndvështrimin e tij, detyrimet që i takojnë si anëtare e aleancës.
Trump kërkon shkëputje tregtare me Spanjën
Teksa vijoi argumentin, Trump ka bërë thirrje për ndërprerje të marrëdhënieve tregtare me Spanjën. Ai ka deklaruar se nuk dëshiron asgjë që lidhet me këtë vend dhe se, sipas tij, duhen shkëputur jo vetëm tregtia, por edhe praktika të tjera, përfshirë vizitat. Mesazhi i tij ka qenë i drejtpërdrejtë: qëllimi është të “shkurtosh” çdo lidhje të lidhur me Spanjën, si reagim ndaj qëndrimit të saj brenda NATO-s dhe ndaj angazhimeve të pretenduara të papërmbushura.
Trump ka shtuar më tej se nuk bëhet fjalë thjesht për pakënaqësi politike, por për një vendimmarrje që, sipas tij, duhet të ketë pasoja konkrete në nivel ekonomik. Ai ka kërkuar që tregtia të ndërpritet “përfshirë vizitat”, duke e paraqitur këtë si një mënyrë për të reflektuar sjelljen që ai e konsideron negative. Në të njëjtën linjë, ai ka përdorur formulime që nënkuptojnë se duhet të ketë një ndryshim të qasjes, duke i drejtuar vëmendjen faktit që, sipas pretendimit të tij, Spanja duhet të “vrapojë” për t’u rikthyer në qëndrimet e pritshme.
Përtej kritikave ndaj Spanjës, presidenti amerikan ka prekur edhe çështjen e Grenlandës. Ai ka thënë se NATO-ja nuk e ka trajtuar mirë SHBA-në në këtë kontekst. Duke shprehur zhgënjim, Trump ka argumentuar se “Grenlanda është problem i madh” dhe ka theksuar se SHBA-ja po paguan shumë për të mbrojtur shtetet nga Rusia, ndërkohë që, sipas tij, nuk po merr asgjë në këmbim.
Kritika e tij përfshin edhe mënyrën se si aleatët reagojnë ndaj kërkesave dhe nevojave të pretenduara të SHBA-së. Trump ka nënvizuar se ka pasur refuzime për të ndihmuar në raport me Iranin, duke e trajtuar këtë si një tjetër element që e ushqen pakënaqësinë e tij ndaj NATO-s. Në përmbledhje, mesazhi i përcjellë në Ankara ka qenë i përqendruar në angazhime, pagesa dhe mbështetje të pritur, si dhe në idenë se marrëdhëniet mes palëve mund të preken nga qëndrimet që ai i konsideron të papërshtatshme.
Samiti i NATO-s në Ankara, ku Trump ka folur, po shërben kështu edhe si platformë për të përcjellë një qëndrim të ashpër ndaj disa vendeve anëtare. Ndërsa ai ka përsëritur shqetësimet për Grenlandën dhe ka përmendur refuzimin për ndihmë lidhur me Iranin, vëmendja e veçantë ndaj Spanjës ka sjellë kërkesën për ndërprerje të marrëdhënieve tregtare, përfshirë vizitat, si reagim ndaj mënyrës se si, sipas tij, vendet po veprojnë në kuadër të aleancës.
Botuar fillimisht në Koha.net
