Duke nisur nga shtatori, rregullat e reja do të ndryshojnë mënyrën se si zhvillohen debatet në sallën plenare të Parlamentit Evropian. Ndryshimi synon që eurodeputetët të qëndrojnë më shumë në sallë, të marrin pjesë në diskutime dhe të mos e lënë debatin të shndërrohet vetëm në një seri videosh të shkurtra për rrjetet sociale.
Pamja që është përsëritur shpesh gjatë viteve tregon një dinamikë të kundërt me idenë e një debati të drejtpërdrejtë. Një eurodeputet ngrihet në foltore dhe mban një fjalim, por sapo kamera largohet nga ai dhe përfshin të gjithë sallën, shfaqet një realitet tjetër: dhjetëra ligjvënës janë të shpërndarë nëpër ulëse, ndërsa shumë prej tyre janë të përqendruar në telefonat e tyre. Në të njëjtën kohë, qindra vende të tjera mbeten bosh.
Gjatë javëve të gjata të seancave plenare në Strasburg, kjo është parë edhe te oraret. Shpesh eurodeputetët shfaqen në sallë vetëm pak çaste para se t’u vijë radha për të folur. Fjalimet, në disa raste, duket se janë të përgatitura me kujdes paraprakisht, kryesisht për t’u fiksuar nga kamerat. Më pas, ata largohen pothuajse menjëherë sapo përfundon fjala, duke lënë pas një sallë ku debatet nuk shihen si përballje e plotë mes përfaqësuesve.
Reforma synon të kthejë debatet në sallë
Presidentja e Parlamentit Evropian, Roberta Metsola, ka shtyrë përpara një reformë ambicioze të mënyrës së zhvillimit të punimeve plenare. Qëllimi është t’i rikthehet debatit politik më shumë përmbajtje, pjesëmarrje dhe përballje të drejtpërdrejtë mes eurodeputetëve. Idetë pas ndryshimeve lidhen edhe me faktin se salla plenare, sipas mënyrës si po funksionon aktualisht, po shndërrohet gjithnjë e më shumë në një hapësirë për regjistrimin e materialeve për rrjetet sociale.
Pas testeve pilot gjatë seancave plenare të qershorit dhe korrikut, një paketë reformash procedurale do të hyjë në fuqi si rregull i ri duke nisur nga shtatori. Reforma është diskutuar prej muajsh dhe ka një objektiv kryesor: t’i mbajë eurodeputetët në sallë gjatë seancave katërditore, të nxisë përballje dhe shkëmbime të drejtpërdrejta mes tyre dhe t’i japë debatit parlamentar më shumë “trup”, pra të mos mbetet i fragmentuar në fjalime të veçuara pa reagime të ndërsjella.
Një element i rëndësishëm i reformës është orari. Aktualisht, debatet shpesh zgjasin më shumë se sa parashikohet, duke e shtyrë agjendën e ditës deri në orët e vona të mbrëmjes. Kjo, sipas logjikës së reformës, e bën më të vështirë pjesëmarrjen e eurodeputetëve, ndërsa në fund të ditës në sallë mbeten kryesisht ata që kanë marrë fjalën. Në një situatë të tillë, çështje të ndjeshme politikisht mund të diskutohen përpara një salle që pothuajse zbrazet.
Për ta shmangur këtë, rregullat e reja vendosin orare fikse për përfundimin e seancave plenare. Gjatë testeve që do të zhvillohen në shtator, seancat parashikohet të mbyllen në orën 20:30 të hënën, në 19:00 të martën dhe të mërkurën, ndërsa të enjten puna plenare do të përfundojë në orën 16:00. Në këtë mënyrë, agjenda pritet të bëhet më e parashikueshme dhe eurodeputetëve t’u jepen më shumë hapësira për ta planifikuar pjesëmarrjen e tyre, duke i dhënë fund debateve që shpesh zgjasin deri vonë gjatë javëve plenare në Strasburg.
Reforma prek edhe mënyrën se si futen temat e reja në agjendë. Parimi që përmendet në komunikimet rreth ndryshimeve është se, nëse shtohet një temë e re për debat, një tjetër duhet të hiqet. Në praktikën aktuale, temat e reja thjesht shtohen në një agjendë që tashmë është e ngarkuar, duke e zgjatur edhe më tej kohën e diskutimeve. Ndryshimet synojnë të ruajnë balancën e kohës dhe të parandalojnë që debatet të mbipopullohen.
Një pjesë tjetër e reformës synon të adresojë një arsye konkrete për mungesat: përplasjen e seancave plenare me takime dhe angazhime të tjera parlamentare. Mbledhjet e grupeve politike dhe aktivitete të tjera, përfshirë negociatat me shtetet anëtare, nuk do të zhvillohen më në të njëjtën kohë me debatet plenare. Këto takime konsiderohen veçanërisht të rëndësishme për eurodeputetët, sepse aty zhvillohen diskutime dhe merren vendime me ndikim të drejtpërdrejtë në punën parlamentare. Duke i zhvendosur ato jashtë orarit të debateve, reforma parashikon ta bëjë pjesëmarrjen në sallë më të menaxhueshme në aspektin kohor dhe, mbi të gjitha, më e vlefshme.
Botuar fillimisht në Telegrafi
