Në një moshë kur shumë gjëra kanë ndryshuar tashmë—si rutina, rolet në familje dhe pritshmëritë—edhe dashuria merr forma të tjera. Edhe pse lidhja romantike shpesh lidhet me çiftet që janë në fillim të jetës së përbashkët, të dhënat tregojnë se realiteti është ndryshe. Njerëzit jetojnë më gjatë dhe, pas dekadash martese, ndarjet po bëhen gjithnjë e më të shpeshta. Kështu lind pyetja që po prek gjithnjë e më shumë njerëz: a mund të jenë të suksesshme lidhjet e reja kur nisja ndodh pas moshës 50-vjeçare?
Studimet që shohin “divorc gri”, siç quhen ndarjet pas një periudhe të gjatë martese, tregojnë se pas divorcit në moshë më të pjekur krijohen mundësi të reja romantike. Një studim i vitit 2025, i udhëhequr nga Susan Brown dhe kolegët e saj në Universitetin Bowling Green, ka analizuar pikërisht këtë fenomen. Sipas rezultateve, pas divorcit kur mosha është mbi 50 vjeç, 37 për qind e burrave dhe 22 për qind e grave hyjnë në një lidhje të re romantike.
Një detaj i rëndësishëm lidhet edhe me mënyrën se si përcaktohet lidhja. Bashkëjetesa del më e zakonshme se martesa formale në këtë fazë të jetës. Arsyet lidhen me mënyrën se si e shohin vetë lidhjen shumë persona: në moshë më të madhe, zyrtarizimi i marrëdhënies nuk shihet domosdoshmërisht si hap i nevojshëm. Megjithatë, ka dallime të dukshme midis burrave dhe grave. Burrat që krijojnë lidhje të reja zakonisht kanë pas vetes martesa më të gjata, ndërsa ata që janë martuar disa herë kanë më shumë gjasa të kërkojnë sërish një partnere.
Po ashtu, në moshë më të madhe, gratë shpesh tregojnë më pak interes për një lidhje të re. Kjo lidhet, ndër të tjera, me ndarjen tradicionale të roleve në çift, ku përgjegjësitë e shtëpisë dhe kujdesi shpesh bien më rëndë mbi to. Prandaj, një lidhje e re nuk është vetëm çështje emocioni, por edhe një vlerësim i asaj se si do të funksionojë përditshmëria. Në këtë kuptim, psikologjia e një fillimi të ri ndihmon për të kuptuar pse jo të gjithë zgjedhin të njëjtin model.
Çfarë e mban lidhjen pas 50-ave: afërsi, përkushtim dhe mirëkuptim
Studimet që përfshijnë të dhëna nga Studimi për Shëndetin dhe Pensionimin kanë identifikuar konkretisht 171 burra dhe 78 gra që, pas divorcit, kanë hyrë në një lidhje të re. Nga ky grup, 56 për qind e grave zgjodhën të martoheshin sërish, krahasuar me 40 për qind të burrave. Studiuesit kanë analizuar disa faktorë për të kuptuar se çfarë i dallon ata që shkojnë drejt martesës së dytë nga ata që zgjedhin vetëm bashkëjetesën. Mes tyre përmenden arsimi, puna, pasuria, shëndeti, kontaktet shoqërore dhe historia martesore.
Një nga gjetjet më të qarta lidhet me mënyrën se si trajtohet historia e mëparshme. Personat që kishin qenë divorcuar zyrtarisht kishin më shumë gjasa të kërkonin një partner të ri sesa ata që kishin mbetur vetëm të ndarë. Kjo tregon se përvojat e mëparshme vazhdojnë të ndikojnë në vendimet emocionale edhe pas një kohe. Pra, kur një person vendos të ndërtojë një marrëdhënie të re, ai e bën duke u mbështetur jo vetëm te ajo që ndjen tani, por edhe te ajo që ka përjetuar më parë.
Përtej shifrave, mënyra se si përshkruhet dashuria në këto mosha është po aq domethënëse. Një studim tjetër, i udhëhequr nga Chaya Koren nga Universiteti i Haifës, ka analizuar 38 çifte të moshës 66 deri në 92 vjeç. Pjesëmarrësit e kanë përshkruar dashurinë si një gjendje ku ndihesh mirë me tjetrin. Ata kanë folur për forma të dashurisë që shihen si të këndshme, prindërore dhe vëllazërore. Edhe në këto lidhje ekzistojnë fazat e dashurimit dhe më pas të qetësimit të emocioneve, por mbetet kujdesi për partnerin.
Një nga gjetjet më interesante është se këta çifte e përshkruanin dashurinë si ekskluzive dhe të mbështetur në përkushtim, afërsi dhe kujdes. Edhe pse pasioni është i pranishëm, te çiftet më të moshuara shpesh dallohet se dhembshuria dhe afërsia emocionale kanë peshë më të madhe se sa pasioni. Megjithatë, realiteti i lidhjes pas të 50-ave nuk është i thjeshtë. Shfaqen çështje praktike si administrimi i pronës, si ndërthuren marrëdhëniet me fëmijët dhe nipërit, si dhe sa vend duhet t’i jepet familjes së zgjeruar. Pavarësisht këtyre sfidave, studimet sugjerojnë se lidhjet e reja në moshë më të pjekur mund të jenë të qëndrueshme, sepse mbështeten më pak te idealizimi romantik dhe më shumë te përkushtimi, mirëkuptimi, siguria emocionale dhe ndjenja se pranë teje është dikush me të cilin vërtet dëshiron ta ndash jetën.
Botuar fillimisht në Telegrafi
