Kolagjeni dhe acidi hialuronik janë dy nga përbërësit më të përmendur në produktet moderne të bukurisë. Të dyja lidhen shpesh me idenë e lëkurës më të freskët, më të hidratuar dhe me pamje më të shëndetshme, por funksionojnë ndryshe dhe nuk japin të njëjtin rezultat. Ndërsa shumë produkte i reklamojnë si “zgjidhje” për rënien e cilësisë së lëkurës, e vërteta është se secili prej tyre mbështet një nevojë specifike të lëkurës.
Kolagjeni është proteina më e bollshme në trupin e njeriut dhe përshkruhet shpesh si një “skelet mbështetës” i lëkurës. Ai ndihmon në ruajtjen e fortësisë, elasticitetit dhe strukturës së saj. Megjithatë, prodhimi natyral i kolagjenit fillon të bjerë që nga mesi i të njëzetave. Kjo rënie mund të përshpejtohet edhe më shumë gjatë perimenopauzës, për shkak të uljes së estrogjenit. Si pasojë, lëkura mund të humbasë elasticitetin, të duket më e varur, me vija më të theksuara dhe rrudha më të thella, si dhe me më pak definim në konturet e fytyrës.
Acidi hialuronik, nga ana tjetër, lidhet kryesisht me hidratimin. Ky përbërës gjendet natyrshëm në lëkurë dhe vepron si “magnet për ujin”. Si humektant, ai tërheq dhe mban lagështinë, duke ndihmuar që lëkura të duket më e mbushur, më e butë dhe më e lëmuar. Kur nivelet e tij ulen me kalimin e viteve, lëkura mund të duket më e thatë, më e zbehtë, më e hollë dhe me vija më të dukshme, pikërisht sepse humbet atë efekt “mbushjeje” që jep hidratimi.
Kolagjeni punon për strukturën, acidi hialuronik për hidratimin
Pikërisht këtu qëndron ndryshimi kryesor: kolagjeni dhe acidi hialuronik nuk janë në garë me njëri-tjetrin, por kryejnë funksione të ndryshme. Dermatologia Nora Jaafar thekson se kolagjeni ndikon në strukturë, ndërsa acidi hialuronik në hidratim. Në praktikë, kur kolagjeni përdoret në formë kremrash, ai nuk e rindërton drejtpërdrejt kolagjenin e lëkurës. Molekula e tij është shumë e madhe për të depërtuar thellë në barrierën e lëkurës. Për këtë arsye, produktet topikale me kolagjen shpesh japin efekt hidratues dhe një përmirësim të përkohshëm të strukturës sipërfaqësore, më shumë sesa stimulim real të prodhimit të kolagjenit.
Për stimulimin e kolagjenit, ekspertët zakonisht përmendin retinoidet, të cilat janë ndër përbërësit më të studiuar kundër plakjes. Retinoidet nxisin fibroblastet të prodhojnë kolagjen, përmirësojnë qarkullimin e qelizave, ndihmojnë te pigmentimi dhe rafinojnë teksturën e lëkurës. Sa i përket suplementeve të kolagjenit, disa studime klinike kanë treguar përmirësim të elasticitetit, hidratimit dhe pamjes së rrudhave me përdorim të rregullt të peptideve të kolagjenit. Megjithatë, rezultatet varen nga cilësia e suplementit, doza, koha e përdorimit dhe gjendja e përgjithshme e organizmit.
Te acidi hialuronik, rëndësi e madhe ka madhësia e molekulave në produkt. Molekulat me peshë të lartë molekulare zakonisht qëndrojnë më gjatë në sipërfaqe dhe ndihmojnë në uljen e humbjes së ujit. Molekulat me peshë më të ulët mund të depërtojnë në shtresat e sipërme të lëkurës dhe ta përmirësojnë hidratimin. Përveç kësaj, shpesh në formula shfaqet edhe sodium hyaluronate, një formë më e vogël që depërton më lehtë. Shpesh formulat më të mira kombinojnë disa madhësi molekulash për efekt më të plotë hidratues.
Acidi hialuronik në kremra dhe serume mund ta bëjë lëkurën të duket më e freskët, më e butë dhe më e mbushur, ndërsa vijat e imëta mund të duken më pak të theksuara. Por, edhe këtu ka një kufi: ai nuk e rindërton strukturën e thellë të lëkurës dhe nuk e zëvendëson prodhimin natyral të acidit hialuronik në organizëm. Përqendrimi optimal në produkte zakonisht është rreth 1–2 për qind. Më shumë nuk do të thotë gjithmonë më mirë; përqendrimet shumë të larta mund të mos japin efektin e dëshiruar hidratues.
Kur pyetja është “Cili është më i mirë për anti-aging?”, përgjigjja më e saktë është se varet nga ajo që kërkohet nga produkti. Nëse problemi kryesor është thatësia, dehidratimi, vijat e imëta nga mungesa e lagështisë dhe pamja e lodhur e lëkurës, acidi hialuronik është një zgjedhje e përshtatshme, sepse vepron shpejt në sipërfaqe dhe jep efekt të menjëhershëm freskie dhe mbushjeje. Ndërkohë, nëse shqetësimi kryesor janë humbja e elasticitetit, varja e lëkurës dhe rrudhat më të thella, fokusi duhet të jetë te përbërësit që nxisin prodhimin e kolagjenit, si retinoidet dhe disa peptide.
Peptidet e kolagjenit mund të jenë një ndihmë shtesë, por kërkojnë përdorim të vazhdueshëm. Peptidet konsiderohen më premtuese se kolagjeni topikal, sepse janë zinxhirë më të vegjël aminoacidesh dhe mund të depërtojnë më lehtë në lëkurë. Disa prej tyre sinjalizojnë qelizat që prodhojnë kolagjen, ndërsa të tjerë ndihmojnë në ngadalësimin e shpërbërjes së tij. Në fund, kolagjeni dhe acidi hialuronik nuk duhet parë si kundërshtarë, por si elementë që plotësojnë një rutinë: acidi hialuronik sjell hidratim dhe pamje më të mbushur, ndërsa kolagjeni lidhet me strukturën dhe qëndrueshmërinë. Për një rutinë të mirë kundër plakjes, shpesh kombinohen hidratimi, retinoidet, peptide, mbrojtja nga dielli dhe kujdesi i rregullt për lëkurën.
Botuar fillimisht në Telegrafi
