Gjykata britanike e emigracionit ka vendosur të bllokojë dëbimin e një shtetasi 39-vjeçar me origjinë nga Kosova, i identifikuar si Avdi Alijan, pavarësisht se ai rezulton i dënuar për rreth 50 vepra penale në Britaninë e Madhe. Vendimi u mor pasi gjyqtari vlerësoi se kthimi i tij drejt Kosovës mund ta ekspozonte atë ndaj trajtimit çnjerëzor ose degradues, duke marrë në konsideratë përkatësinë e tij rome dhe pasigurinë rreth statusit të shtetësisë.
Sipas të dhënave të çështjes, Avdi Alija kishte mbërritur ilegalisht në Britani në moshën 14-vjeçare. Në vitin 2002 ai kishte udhëtuar i fshehur në pjesën e pasme të një kamioni. Me kalimin e viteve, ai u përfshi në krime të shumta dhe, sipas vendimit gjyqësor, kishte krijuar një rekord të gjatë kriminal me afërsisht 50 vepra, ku përfshihen vjedhje, grabitje, posedim kokaine dhe drejtim automjeti në gjendje të dehur ose nën ndikimin e drogës.
Çështja përmend edhe se Alija ishte dënuar për përfshirje në një pengmarrje të vitit 2018. Në atë rast, sipas përshkrimit të dhënë në vendim, ai ishte pjesë e një grupi që kishte marrë me forcë një person, e kishte futur atë në një makinë nën kërcënimin e thikës dhe më pas e kishte mbajtur të izoluar në banesën e tij. Viktima u mbajt peng për rreth katër orë e gjysmë, u dhunua dhe iu dha kërcënimi se do të goditej me thikë dhe se do t’i hidhej ujë i valë, nëse nuk do të paguante 50 mijë paund.
Gjyqtari i emigracionit ka konstatuar se Alija kishte luajtur rol të rëndësishëm në atë pengmarrje, duke lejuar përdorimin e banesës së tij për mbajtjen e viktimës. Për këtë rast, ai u dënua me nëntë vjet burgim për burgosje të paligjshme, ndërsa u shtua edhe një dënim shtesë prej një viti për plagosje të rëndë.
Gjykata bllokon dëbimin për shkak të rrezikut ndaj romëve
Vendimi për dëbimin e tij u vendos fillimisht nga autoritetet britanike në mars të vitit 2022, kur ministrja e atëhershme e Brendshme Priti Patel kishte urdhëruar dëbimin e Alijas, duke e konsideruar atë rrezik për komunitetin. Alija e kundërshtoi vendimin në gjykatë, duke u mbështetur në Konventën Evropiane për të Drejtat e Njeriut. Në proces, gjykata shqyrtoi argumentet e paraqitura, ndërsa apeli i tij u shqyrtua sërish më 29 shtator nga gjyqtari i emigracionit Ian Boyes.
Gjatë shqyrtimit, gjykata mori parasysh disa faktorë kyç. Një prej tyre lidhej me faktin se Alija kishte lindur në Kosovë nga prindër romë, të cilët, sipas dëshmive të paraqitura, ishin vrarë gjatë luftës së Kosovës në vitet 1998-1999. Po ashtu, në dosje thuhet se shtëpia e familjes ishte shkatërruar gjatë atyre ngjarjeve. Në këtë kontekst, gjyqtari vlerësoi se Alija konsiderohej person me rrezik për komunitetin dhe për këtë arsye nuk mund të përfitonte nga mbrojtja e azilit sipas Konventës së Gjenevës.
Megjithatë, gjykata arriti në një përfundim të ndryshëm për pjesën që lidhej me dëbimin drejt Kosovës. Ajo pranoi argumentin se dëbimi mund ta ekspozonte atë ndaj trajtimit në kundërshtim me nenin 3 të Konventës Evropiane për të Drejtat e Njeriut, nen që ndalon trajtimin çnjerëzor ose degradues. Sipas një eksperti të dëgjuar në proces, për shkak të statusit të pasigurt të shtetësisë dhe përkatësisë së tij rome, Alija do të përballej me rrezik diskriminimi, shfrytëzimi dhe abuzimi në rast kthimi në Kosovë.
Në vendimin e tij, gjyqtari theksoi se Alija konsiderohej praktikisht pa shtetësi dhe se hetimet për përcaktimin e shtetësisë së tij nuk kishin sjellë një zgjidhje. Gjykata mori gjithashtu parasysh se ai kishte jetuar në Britani që nga fëmijëria dhe se dëbimi mund të sillte rrezikun e mbetjes pa strehim dhe ekspozimin ndaj shfrytëzimit. Në përfundim, apeli i Alijas u pranua dhe urdhri për dëbimin e tij drejt Kosovës u bllokua, duke bërë që ai të lejohet të qëndrojë në Britani, edhe pse ka pasur një histori të gjatë kriminale dhe ishte dënuar për përfshirje në një rast pengmarrjeje.
Botuar fillimisht në Telegrafi
