Deputeti i Partisë Demokratike, Klevis Balliu, ka ngritur një sërë shqetësimesh lidhur me projektin “Smart City Albania”, duke kërkuar sqarime për mënyrën se si është llogaritur dhe rritur kostoja e tij, si dhe për procedurat e përzgjedhjes së kompanisë kontraktuese. Sipas tij, rritja e shpenzimeve ka qenë e shpejtë dhe pa shpjegime që ta justifikojnë publikisht dyfishimin e faturës.
Balliu theksoi se në prill të vitit 2024 projekti u bë publik me një vlerë prej rreth 60 milionë dollarësh. Ai shtoi se, pa kaluar ende një vit, kontrata ka arritur në 118.5 milionë dollarë. Për deputetin demokrat, kjo rritje e menjëhershme ngre pikëpyetje të forta mbi argumentet financiare dhe teknike që mund ta mbështesin ndryshimin e shifrave.
Në denoncimin e tij, Balliu argumentoi se qeveria nuk ka paraqitur asnjë argument bindës teknik apo financiar përse duhet të paguhet dyfishin e faturës. Ai tha se mungojnë shpjegime të besueshme për arsyet reale të rritjes së kostos, duke e konsideruar të paqartë si logjikën e llogaritjeve ashtu edhe interpretimin e publikut mbi atë që është premtuar fillimisht dhe çfarë është nënshkruar më pas.
Një tjetër element që Balliu e solli në vëmendje lidhet me përzgjedhjen e kompanisë kontraktuese. Deputeti tha se procedura e përzgjedhjes nuk ka garantuar konkurrencë, duke ngritur shqetësimin se ky model mund të ketë ulur transparencën dhe të ketë krijuar terren për dyshime mbi vlerën reale të kontratës. Sipas tij, kur bëhet fjalë për projekte të mëdha me ndikim afatgjatë, standardet e vendimmarrjes duhet të jenë më të forta dhe të verifikueshme publikisht.
“Smart City”: dyfishim i kostos dhe shqetësime për sigurinë e të dhënave
Balliu iu referua edhe rreziqeve të mundshme që lidhen me sigurinë e të dhënave të qytetarëve. Ai ngriti alarmin se projektet “smart” nuk janë vetëm infrastrukturë apo teknologji në letër, por përfshijnë sisteme që mund të prekin të dhënat personale dhe përdorimin e informacionit në terren. Në këtë kuadër, deputeti kërkoi që të sqarohen garancitë e sigurisë dhe mënyra se si do të menaxhohen të dhënat, sidomos kur vlerat e kontratës kanë ndryshuar ndjeshëm brenda pak kohësh.
Denoncimi i tij solli edhe një element tjetër: shqetësime që vijnë nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës për Presight AI, si dhe lidhje të dyshuara me Kinën. Balliu e paraqiti këtë si pjesë të arsyes pse duhet të ketë kontroll më të rreptë dhe përgjigje konkrete nga institucionet shqiptare. Për deputetin demokrat, kur në diskutim hyjnë çështje të sigurisë së informacionit dhe potencialisht partnerë ose teknologji me përfshirje ndërkombëtare, transparenca bëhet edhe më e domosdoshme.
Në përfundim të argumentimit të tij, Klevis Balliu kërkoi që institucionet të japin shpjegime të plota për rritjen e kostos nga rreth 60 milionë dollarë në 118.5 milionë dollarë, si dhe të sqarojnë arsyet e përzgjedhjes pa konkurrencë. Ai kërkoi gjithashtu që të adresohen qartë çështjet që lidhen me sigurinë e të dhënave të qytetarëve, duke përfshirë edhe shqetësimet që, sipas tij, janë ngritur nga SHBA lidhur me Presight AI dhe lidhjet e dyshuara me Kinën. Sipas denoncimit, këto çështje duhet të shpjegohen në mënyrë bindëse, që publiku të kuptojë se për çfarë po paguan dhe cilat garanci janë vënë për mbrojtjen e të dhënave.
Botuar fillimisht në Albeu
