Kamerat e fshehta dhe pajisjet inteligjente për vëzhgim po bëhen gjithnjë e më të vështira për t’u identifikuar. Shumë prej tyre janë shumë të vogla, lidhen me internetin dhe mund të transmetojnë pamje e zë nga distanca. Disa modele funksionojnë edhe pa Wi‑Fi, ndërsa të tjerat rrezikojnë seriozisht privatësinë nëse kanë fjalëkalime të dobëta, konfigurime të pasigurta ose nëse bien në duar të paautorizuara.
Rritja e qasshmërisë së këtyre pajisjeve ka sjellë edhe një problem më të gjerë: mbrojtja e privatësisë nuk duhet të lidhet vetëm me gjetjen e një lenteje të fshehur. Është po aq e rëndësishme të kuptohet nëse pajisja regjistron zë, si transmeton, ku ruhen regjistrimet dhe sa e sigurt është vetë pajisja ose llogaria që e kontrollon.
Një kontroll i parë i thjeshtë, veçanërisht kur ndodheni në hotel, apartament me qira, dhomë gjumi, banjë, dush apo kabinë zhveshjeje, fillon nga ana vizuale. Kontrolloni me kujdes objektet që kanë pamje të drejtpërdrejtë drejt shtratit, dushit apo zonës ku ndërrohen rrobat. Vëmendjen duhet ta tërheqin edhe vrimat e pazakonta, sipërfaqet shumë të vogla e të errëta prej xhami, pajisjet e orientuara çuditshëm dhe elementet elektronike që nuk duket se kanë ndonjë arsye të qenies në atë vend.
Kamerat e fshehta mund të mos duken menjëherë—kontrolli duhet të jetë i plotë
Megjithatë, gjetja e diçkaje që duket e pazakontë nuk do të thotë automatikisht se po regjistroheni. Një detektor tymi, një karikues, një orë apo pajisje të tjera elektronike mund të jenë krejt normale. Një element i pazakontë është vetëm arsye për kontroll më të kujdesshëm, jo provë. Për këtë arsye, pasi të keni bërë inspektimin bazë, mund të përdorni edhe metoda të thjeshta që rrisin gjasat për të dalluar një lente.
Në një dhomë me dritë të mbyllur, një metodë praktike është fikja e dritave dhe kontrolli për reflektim. Lentet e kamerave mund të reflektojnë dritën. Në errësirë, mund të drejtoni ngadalë dritën e telefonit drejt objekteve të dyshimta. Një reflektim i vogël dhe relativisht i fortë mund të jetë indicie se aty ndodhet një sipërfaqe optike. Por kjo metodë nuk është e pagabueshme: xhami, plastika dhe metali reflektojnë gjithashtu, ndërsa një lente e vendosur thellë ose në një kënd të caktuar mund të mos jetë e dukshme.
Një tjetër hap lidhet me kamerat që përdorin dritë infra të kuqe për të regjistruar në errësirë. Syri i njeriut nuk i sheh këto rreze, por disa kamera telefonash mund t’i perceptojnë. Një provë e thjeshtë është të drejtoni telekomandën e televizorit drejt kamerës së telefonit dhe të shtypni një buton. Nëse në ekran shfaqet dritë e bardhë, rozë ose vjollcë, kjo sugjeron se kamera e telefonit mund të perceptojë të paktën një pjesë të rrezatimit infra të kuqe. Më pas, në një dhomë të errësuar, mund të kontrolloni përmes kamerës së telefonit nëse shfaqen pika të vogla të ndritshme pranë një pajisjeje të dyshimtë.
Megjithatë, edhe këtu ka kufizime: shumë telefona modernë filtrojnë infra të kuqen, ndërsa shumë kamera të fshehta mund të mos përdorin aspak ndriçim infra të kuqe. Për këtë arsye, nëse nuk shihni asgjë, kjo nuk tregon domosdoshmërisht se kamera nuk ekziston. Po ashtu, drita e kuqe, blu apo jeshile nuk është provë e qartë. Disa kamera kanë LED që ndizet gjatë regjistrimit, transmetimit ose lidhjes me rrjetin, ndërsa të tjera e çaktivizojnë atë ose nuk e kanë fare. Prandaj mungesa e një drite nuk do të thotë se pajisja është e fikur.
Një element tjetër që shpesh neglizhohet është fakti se pajisje të tilla mund të regjistrojnë pa zhurmë dhe pa sinjale të dukshme. Kamerat inteligjente zakonisht lidhen me internetin përmes Wi‑Fi-së, çka u mundëson përdoruesve të shohin transmetimin drejtpërdrejt dhe të marrin njoftime edhe kur ndodhen jashtë shtëpisë. Por Wi‑Fi nuk është mënyra e vetme: një kamerë mund t’i ruajë pamjet në kartë microSD edhe pa qenë fare e lidhur me internetin, mund të përdorë rrjet celular ose të lidhet me një regjistrues lokal. Për këtë arsye, mungesa e Wi‑Fi-së nuk garanton se pajisja nuk po regjistron.
Edhe audioja është pjesë e rrezikut. Shumë kamera moderne kanë mikrofon të integruar. Kamerat smart dhe IP mund të transmetojnë jo vetëm video, por edhe audio, që përdoruesi mund ta dëgjojë nga telefoni ose kompjuteri. Ka edhe pajisje që nuk kanë lente dhe funksionojnë vetëm si regjistrues zëri. Kjo e bën edhe më të rëndësishme që kontrolli i privatësisë të mos kufizohet vetëm te kërkimi i një lenteje.
Qasja e paautorizuar nga larg nuk kërkon domosdoshmërisht që personi të jetë fizikisht pranë kamerës. Nëse kamera është e lidhur me internetin, dikush që fiton qasje të paautorizuar në llogari, aplikacion ose rrjetin e saj mund të shohë transmetimin apo regjistrimet dhe, kur pajisja e mbështet, edhe të dëgjojë audion. Transmetimet ose pamjet e kamerave smart mund, në raste të caktuara, të bëhen të qasshme për persona të paautorizuar. Një rrezik i njohur janë fjalëkalimet e parazgjedhura nga prodhuesi ose fjalëkalimet e dobëta që mund të hamendësohen. Rrezikun e rrit edhe përdorimi i të njëjtit fjalëkalim në disa shërbime, mungesa e verifikimit me dy faktorë dhe firmware-i i vjetër.
Botuar fillimisht në Telegrafi
