Me premierën e veprës “The Planets” të kompozitorit britanik Gustav Holst, nën dirigjimin e Gregory Charette, Filharmonia e Kosovës ka hapur sezonin e ri koncertal. Koncerti u mbajt të premten mbrëma në një sallë private në Prishtinë, duke i çuar të pranishmit në një udhëtim muzikor përmes shtatë trupave qiellorë. Aktiviteti pati si qasje kryesore krijimin e ndjesive të ndryshme për secilin “planet” brenda veprës, dhe jo thjesht një përshkrim të drejtpërdrejtë të tyre.
“The Planets” i Holst-it është ndërtuar mbi kontrastet dhe ndryshimet që ndodhin vazhdimisht në ritëm, ngjyrë dhe intensitet. Kjo është vërejtur që në çastet e para të interpretimit, kur muzika nuk u shfaq si një nisje e qetë, por si një hyrje që e angazhon menjëherë dëgjuesin. Në skenë, orkestra krijoi një atmosferë me tension të vazhdueshëm dhe një notë misterioze, duke e vendosur publikun përballë një dinamike të fortë gjatë gjithë zhvillimit të koncertit.
Veprat e shtatë pjesëve të “The Planets” shkojnë nga “Mars, Bringer of War” deri te “Neptune, the Mystic”. Pikërisht kjo rrugë, nga një gjendje te tjetra, i jep koherencë të veçantë programit: çdo pjesë sjell një botë të ndryshme tingujsh, me mënyrën e vet të ndërtimit të tensionit dhe me karakterin e vet emocional. Kontrasti mes kushteve dhe mundësive në të cilat interpreton Filharmonia u pa edhe si një temë që shoqëroi gjithë përjetimin e mbrëmjes, duke i dhënë koncertit një dimension më të ndjeshëm se thjesht ekzekutim të radhës.
Kontrastet udhëhiqën udhëtimin muzikor të Filharmonisë në “The Planets”
Gjatë koncertit, orkestra e Filharmonisë u përpoq të ruante intensitetin dhe karakterin e secilës pjesë, duke e bërë udhëtimin përmes shtatë “planetëve” të ndihej si një trajektore e plotë. Ndonëse vepra mbështetet në një ide të qartë kompozicionale, përvoja e dëgjimit nuk vjen e njëjtë nga një pjesë te tjetra: ritmi ndryshon, thekset lëvizin, ndërsa ngjyra orkestrale përshtatet sipas atmosferës që Holst synon të krijojë. Kjo e bën “The Planets” një prej veprave që, edhe pas më shumë se një shekulli, mbetet ndër më të njohurat në repertorin orkestral.
Koncerti i zhvilluar në Prishtinë kishte gjithashtu peshën e një nisjeje sezoni që vjen me një program ambicioz. Premiera e veprës u shoqërua me dirigjim të Gregory Charette, i cili e organizoi rrjedhën muzikore në mënyrë që secila pjesë të kishte qartësinë e vet, por pa humbur lidhjen me tërësinë e ciklit. Që nga tensioni fillestar e deri te zhvillimet pasuese, interpretimi synoi ta mbante publikun të orientuar brenda logjikës së veprës dhe brenda botës që “The Planets” hap përmes tingujve.
Atmosfera e krijuar nga muzika ishte e dukshme edhe në mënyrën se si publiku u përfshi në dëgjim. Pjesët e “The Planets” mbajnë një sërë idesh dhe figurash muzikore që shtrihen nga fillime të forta e të tensionuara te gjendje më reflektuese, duke e bërë secilin “planet” një skenë më vete. Për shkak të kësaj strukture, programi i mbrëmjes u shfaq si një udhëtim që nuk i afrohet planetëve vetëm si emra, por si gjendje: Marsi, që hap me “Bringer of War”, dhe Neptuni, i lidhur me “the Mystic”, mbyllin një hark të gjerë emocional.
Me këtë koncert, Filharmonia e Kosovës nisi sezonin e ri me një vepër që ka mbetur në qendër të skenave botërore prej kohësh, duke i dhënë publikut një përvojë të veçantë në një sallë private në Prishtinë. “The Planets” së bashku me kontrastet e saj—nga ritmet e fuqishme tek atmosferat e ndërrueshme—e vendosën mbrëmjen në një udhë muzikore mes tensionit, misterit dhe ndryshimeve të vazhdueshme, duke treguar edhe njëherë pse kjo vepër mbetet ndër më të njohurat të repertorit orkestral.
Botuar fillimisht në Koha.net
