Kthimi nga pushimet për shumë pronarë vjen me gëzim: qeni i pret, kërkon vëmendje dhe duket sikur gjithçka ka qenë “normale”. Megjithatë, ka raste kur sapo futesh në shtëpi, vëren se ai nuk është si zakonisht. Mund të jetë pa energji, jashtëzakonisht i qetë, ose përkundrazi të mos ndahet nga ju. Ndryshimet e tilla mund të jenë kalimtare dhe zakonisht lidhen me një arsye të caktuar—nga rutina e prishur deri te probleme shëndetësore që duhen trajtuar.
Një nga shkaqet më të shpeshta lidhet me çrregullimin e rutinës. Qentë ndihen më të sigurt kur kanë një ritëm të parashikueshëm: ushqim në orare të ngjashme, shëtitje të rregullta dhe një mënyrë qëndrimi që përsëritet çdo ditë. Pushimet e prishin këtë stabilitet, pavarësisht nëse qeni ka udhëtuar me ju apo ka qëndruar te një kujdestar. Pas kthimit, shumë herë atij i duhen disa ditë që të përshtatet. Rikthimi sa më shpejt te rutina e zakonshme—oraret, shëtitjet dhe aktivitetet—e ndihmon qenin të kthehet në gjendje më të qetë.
Një arsye tjetër që mund të shfaqet është ankthi nga ndarja. Nëse qeni ka qenë larg jush, ai mund të shqetësohet se kjo situatë do të përsëritet. Ky ankth zakonisht vihet re në mënyra konkrete: qeni mund t’ju ndjekë kudo brenda shtëpisë, të trazohet kur merrni çelësat ose kur vishni këpucët, të qajë ose të dëmtojë sende kur mbetet vetëm. Në këto raste, ndihmon mësimi gradual me ndarjen. Kjo nënkupton fillimin me mungesa shumë të shkurtra dhe shpërblimin e sjelljes së qetë, në mënyrë që qeni të mësojë se largimi nuk do të zgjasë dhe se rikthimi vjen.
Lodhja pas udhëtimit është gjithashtu një shpjegim i zakonshëm. Nëse qeni ka qenë me ju në pushime, ai mund të jetë thjesht i rraskapitur. Mjediset e reja, aromat e panjohura, aktivitetet e shumta dhe gjumi i çrregulluar mund të jenë stresuese. Përgjumja dhe mungesa e energjisë për një ose dy ditë, në përgjithësi, nuk janë shqetësuese, sidomos nëse oreksi është normal dhe gjendja përmirësohet gradualisht. Nëse shihni se gjërat nuk ecin drejt përmirësimit, atëherë vlen të kontrollohet më me kujdes.
Si të dalloni kur sjellja ndryshon nga stresi dhe kur kërkon kontroll
Jo çdo ndryshim është domosdoshmërisht stres. Ka situata kur qeni mund të ketë sëmundje ose lëndim që shfaqet pas udhëtimit. Qentë që kanë qëndruar në hotele për kafshë mund të jenë ekspozuar ndaj infeksioneve. Po ashtu, vetë udhëtimi mund ta ketë ekspozuar ndaj parazitëve ose ndaj lëndimeve. Për këtë arsye, duhet t’i kushtoni vëmendje shenjave si letargjia e zgjatur, humbja e oreksit, të vjellat, diarreja, vështirësia në frymëmarrje ose dhimbja kur prekni pjesë të caktuara të trupit. Kur shfaqen këto simptoma, kontaktimi me veterinerin është i nevojshëm.
Një tjetër detaj që ndikon është përvoja gjatë kujdesit. Nëse qeni është kthyer nga një kujdestar ose nga një hotel më i tërhequr apo i mbushur me zhurmë, ai mund të ketë qenë nën stres edhe nëse nuk ka kuptim të jetë trajtuar keq. Prania e shumë qenve të panjohur, zhurma dhe ambienti i ri mund të ndikojnë ndjeshëm. Shumica e qenve qetësohen brenda disa ditësh pasi rikthehen në shtëpi. Megjithatë, nëse ankthi ose ndryshimet në sjellje vazhdojnë për më shumë se një javë, këshillohet që të konsultoheni me veterinerin për të përjashtuar shkaqe të tjera.
Ndryshimi i sjelljes nuk ka gjithmonë kuptim negativ. Ka raste kur qeni mund të ketë mësuar një sjellje të re. Nëse kujdestari ka shpërblyer qetësinë dhe ka injoruar eksitimin e tepërt, qeni mund të jetë kthyer me zakone më të mira. Për shembull, një përshëndetje më e qetë në derë mund të jetë thjesht rezultat i një sjelljeje të re që është përforcuar gjatë mungesës suaj.
Edhe ndryshimet në humor janë të zakonshme pas një ndryshimi të madh rutine. Disa qen bëhen më të tërhequr, flenë më shumë ose tregojnë ndryshime në oreks. Zakonisht kjo zbutet sapo rikthehet rutina: shëtitjet e zakonshme, kohë të rregullta me pronarin dhe një mjedis më i njohur. Nëse këto ndryshime zgjasin për një ose dy javë pa përmirësim, atëherë është e arsyeshme të kërkoni këshilla profesionale. Në shumicën e rasteve, përshtatja pas pushimeve është e shpejtë: qetësia, rutina dhe pak më shumë vëmendje janë shpesh të mjaftueshme që qeni të rikthehet në sjelljen e tij normale.
Botuar fillimisht në Telegrafi





