Vendimi për rritjen e pagës minimale në 500 euro ka hyrë në fuqi të mërkurën, ndërsa ka nisur menjëherë debati publik për mënyrën e implementimit dhe efektet tek punëdhënësit e punëtorët. Lajmi është bërë i ditur nga kryeministri në detyrë, Albin Kurti, i cili ka njoftuar se ndryshimi i nivelit minimal të të ardhurave synon të përmirësojë mirëqenien e punëtorëve në Kosovë.
Kurti ka shpjeguar në një postim në Facebook se paga minimale ka qëndruar e pandryshuar për më shumë se 10 vjet. Sipas tij, viti 2011 ishte i fundit kur ajo u ndryshua, duke mbetur më pas në 130 euro, respektivisht 170 euro, në varësi të moshës: nëse punëtori është nën apo mbi 35 vjeç. Ai ka argumentuar se gjatë mandatit të qeverisë së tij paga minimale u rrit katër herë, duke ndjekur një sekuencë rritjesh që nga 130/170 euro në nivele të reja më pas.
Në shpjegimin e tij, Kurti ka renditur edhe hapat kryesorë të rritjes: fillimisht nga 130 e 170 euro në 250 euro, pastaj në 350 euro, dhe më pas në 425 euro. Më tej ai ka theksuar se sot paga minimale është bërë 500 euro. Kurti ka vënë në pah se kjo rritje përfaqëson, sipas tij, një ndryshim të shpejtë brenda një periudhe më të shkurtër, krahasuar me periudhën e gjatë të pandryshueshmërisë para qeverisjes së tij.
Në të njëjtën kohë, kërkesat për kujdes në implementim kanë ardhur nga përfaqësues të bizneseve. Drejtori i Odës Ekonomike të Kosovës (OEK), Lulzim Rafuna, ka vlerësuar se vendimi është dashur të shoqërohet me analiza më të thella ekonomike, si dhe me shqyrtim më të plotë të ndikimit të nivelit të ri të pagës minimale në realitetin aktual të ekonomisë.
Rafuna ka ngritur edhe çështjen e tatimit të të ardhurave personale. Ai ka thënë se nuk është e drejtë që paga minimale të mos jetë liruar nga ky tatim dhe për këtë arsye, sipas tij, ka qenë e nevojshme të kryhej një studim më i mirë. Në vijim, ai ka përmendur edhe inflacionin, duke argumentuar se, krahasuar me pagën minimale, inflacioni sot mund të duket i vogël, por ky vlerësim nuk duhet të merret si i mjaftueshëm kur vlerësohen nevojat për nivelin e pagës.
Implementimi i pagës minimale në 500 euro kërkon analiza dhe masa shoqëruese
Përveç përfaqësuesve të bizneseve, kritika dhe vlerësime të ndryshme janë shprehur edhe nga politika. Eman Rrahmani, deputet i zgjedhur i PDK-së, ka kritikuar ekzekutivin duke thënë se vendimi është i vonuar. Ai ka argumentuar se qeverisë i janë dashur 5 vjet për ta rritur pagën minimale në 500 euro, duke e lidhur këtë me pasojat te të rinjtë dhe largimet nga Kosova.
Në vijim të kësaj kritike, Rrahmani ka përmendur se, sipas tij, rritja erdhi vetëm pasi më shumë se 300 mijë të rinj u larguan nga Kosova për të gjetur punë. Debati që pason hyrjen në fuqi të vendimit përfshin kështu dy dimensione: nga njëra anë kërkesën për analiza më të thella ekonomike dhe masa mbështetëse, dhe nga ana tjetër diskutimin politik mbi kohën kur është marrë vendimi dhe ndikimin që ai ka pasur te qytetarët.
Ndërkohë, nga ana e qeverisë, theksi vihet te vazhdimësia e ndryshimeve dhe argumenti se rritja e pagës minimale është reflektim i politikave gjatë mandatit dhe një hap për rritjen e mirëqenies. Në kontekstin e këtyre zhvillimeve, vendimi i ri në nivelin prej 500 eurosh pritet të ndikojë në marrëdhëniet e punës dhe në planifikimet e biznesit, ndërsa presioni për implementim të kujdesshëm vazhdon të jetë në qendër të diskutimeve.
Botuar fillimisht në Koha.net
